თეგი: SOCAR
ილჰამ ალიევმა Socar-ის პრეზიდენტი როვნაგ აბდულაევი თანამდებობიდან გაათავისუფლა
აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო ნავთობკომპანიის (SOCAR) პრეზიდენტი როვნაგ აბდულაევი თანამდებობიდან გაათავისუფლეს, იტყობინება News.Az. შესაბამის ბრძანებას პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა მოაწერა ხელი. პრეზიდენტის კიდევ ერთი ბრძანებით, როვნაგ ადბულაევი აზერბაიჯანის ეკონომიკის მინისტრის მოადგილედ დაინიშნა. გარდა ამისა, აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ხელი მოაწერა ბრძანებას ქვეყნის ეკონომიკის მინისტრის პირველ მოადგილედ ელნურ ალიევის დანიშვნის შესახებ.
KazMunayGaz-ი და SOCAR-ი აზერბაიჯანის გავლით ყაზახური ნავთობის ტრანზიტის გაზრდაზე მუშაობენ
ყაზახეთის ნავთობისა და გაზის ეროვნული კომპანია KazMunayGaz-ი აზერბაიჯანის სახელმწიფო ნავთობკომპანია SOCAR-თან ერთად, აზერბაიჯანის გავლით ყაზახური ნავთობის ტრანზიტის მოცულობის გაზრდაზე მუშაობს. შესაბამის ინფორმაციას აზერბაიჯანული მედია ავრცელებს. KazMunayGaz-სა და SOCAR-ს შორის მიღწეული შეთანხმებების შესაბამისად, აქტაუ-ბაქო-ჯეიჰანის მარშრუტით, ყაზახური ნავთობის ტრანსპორტირება (წლიური მოცულობით 1,5 მილიონი) ტონა წელს დაიწყო. ითვალისწინებს რა მნიშვნელოვან თავისუფალ სატრანსპორტო შესაძლებლობებს და ხმელთაშუა ზღვაზე წვდომას, ეროვნული კომპანია აქტაუ-ბაქო-ჯეიჰანის მარშრუტს პრიორიტეტულ საექსპორტო მიმართულებად მიიჩნევს. აზერბაიჯანული მხარის წინადადებით, ნავთობკომპანია KMG ასევე სწავლობს ბაქო-სუფსის ნავთობსადენისა და პოტენციური სარკინიგზო მარშრუტების გამოყენების შესაძლებლობას. ამასთან, კომპანიაში აცხადებენ, რომ ნავთობის ტრანსპორტირების მიმართულება დამოკიდებული იქნება მარშრუტის ეკონომიკურ ეფექტიანობასა და ტრანსპორტირების ღირებულებაზე. ბაქო-სუფსის ნავთობსადენით ყაზახური ნედლი ნავთობის მიწოდებაზე, ყაზახეთი და აზერბაიჯანი მოლაპარაკებებს აწარმოებენ - Reuters
SOCAR-ის ვიცე-პრეზიდენტი: საქართველოში, რუმინეთსა და შვეიცარიაში ენერგომომარაგების ტრადიციული წყაროებიდან მზის ენერგიაზე გადავდივართ
აზერბაიჯანის სახელმწიფო ნავთობკომპანია (SOCAR), China Energy-სთან თანამშრომლობით, ოფშორული ობიექტების დეკარბონიზაციის დაწყებას გეგმავს, განაცხადა SOCAR-ის ვიცე-პრეზიდენტმა აფგან ისაევმა COP29-ის ფარგლებში გამართული SOCAR-ის დეკარბონიზაციის პროგრესის შესახებ სესიაზე. აზერბაიჯანული მედიის ცნობით, „სოკარ გრინმა“ და შპს „China Energy Overseas Investment Co“-მ ხელი მოაწერეს ხელშეკრულებას ფუზულის რაიონში 160 მეგავატი სიმძლავრის მზის ელექტროსადგურის აშენებაზე. განახლებადი ენერგიის განვითარების შესახებ მემორანდუმები ასევე გაფორმდა China Energy-სა და China Datang Co. Ltd-სთან. ისაევის თქმით, SOCAR-მა ცოტა ხნის წინ დაიწყო 240 მეგავატი სიმძლავრის შაფაგის მზის ელექტროსადგურის მშენებლობა ჯაბრაილის რაიონში BP-სთან ერთად. ეს პროექტი მნიშვნელოვანი ნაბიჯი იქნება კასპიის რეგიონში ნავთობისა და გაზის უდიდესი ტერმინალის - სანგაჩალის ტერმინალის დეკარბონიზაციისთვის. „ეს არის ჩვენი ძალისხმევის პირველი ეტაპი ნახშირბადის ანაბეჭდის შესამცირებლად. მეორე ეტაპი ფოკუსირებული იქნება ოფშორული ობიექტების დეკარბონიზაციაზე," - აღნიშნა ისაევმა. SOCAR-მა ამ მიმართულებით თანამშრომლობა ასევე დაიწყო აბუ დაბის ნავთობის ეროვნულ კომპანიასთან (ADNOC), რომელიც ნავთობისა და გაზის დეკარბონიზაციის ქარტიის ერთ-ერთი ლიდერია. მისი თქმით, „სოკარი“ განახლებადი ენერგიის პროექტებს აზერბაიჯანის ფარგლებს გარეთაც ახორციელებს. „2017 წელს SOCAR Türkiye-მ ექსპლუატაციაში შევიდა 55 მეგავატი სიმძლავრის ქარის ელექტროსადგური. „საქართველოში, რუმინეთსა და შვეიცარიაში კომპანია ენერგომომარაგების ტრადიციული წყაროებიდან მზის ენერგიაზე გადადის. შვეიცარიაშიც კი, ჩვენ დავიწყეთ ჩვენი პირველი, თუმცა მცირე, წყალბადის პროექტი. ჩვენ ვაგრძელებთ სწავლას და განვითარებას, რათა მზად ვიყოთ ახალი პარტნიორობისთვის,“ - აღნიშნა ისაევმა.
აზერბაიჯანმა ავსტრიისა და გერმანიისთვის გაზის მიწოდება საქართველოს გავლით დაიწყო
აზერბაიჯანის სახელმწიფო ენერგეტიკულმა კომპანია „სოკარმა“ გერმანიასა და ავსტრიაში ბუნებრივი აირის მიწოდება დაიწყო, განაცხადა კომპანიამ პარასკევს, რაც მის მიერ მომარაგებული ევროპული ბაზრების რაოდენობის გაზრდის პარალელურად ხდება. შესაბამის ინფორმაციას სააგენტო Reuters-ი ავრცელებს. აზერბაიჯანულ გაზზე მოთხოვნა გაიზარდა მას შემდეგ, რაც ევროპამ უკრაინაში შეჭრის შემდეგ რუსულ გაზზე დამოკიდებულების შეწყვეტა სცადა. კომპანიის განცხადებით, სამხრეთ და ცენტრალური ევროპის ბაზრებზე გაზის მიწოდება სამხრეთ გაზის დერეფნის ევროპული სეგმენტის, ტრანსადრიატიკული მილსადენის მეშვეობით დაიწყო და ტრანსპორტირებული გაზის მნიშვნელოვანი მოცულობის გაყიდვით, აზერბაიჯანი აზერბაიჯანული გაზის ექსპორტში მომდევნო მნიშვნელოვან ნაბიჯს დგამს. ივნისში კომპანიამ გერმანულ SEFE-სთან 10-წლიანი ხელშეკრულება გააფორმა, რაც ყოველწლიურად 1.5 მილიარდი კუბური მეტრის მიწოდებას გულისხმობს. „მიწოდებები, რომლებიც იტალიის გავლით, ავსტრიასა და გერმანიაში ხორციელდება, კიდევ უფრო აფართოებს აზერბაიჯანული გაზის გეოგრაფიულ მასშტაბს ევროპაში. ამ ახალი ბაზრებით, აზერბაიჯანული გაზის იმპორტიორი ქვეყნების რაოდენობა 16-მდე გაიზარდა,“ - ნათქვამია SOCAR-ის განცხადებაში. TAP-მა წელს თავისი გამტარუნარიანობა კიდევ 1.2 მილიარდი კუბური მეტრით გაზარდა. SOCAR-ის წყაროს ცნობით, ავსტრიას წელიწადში 1 მილიარდ კუბურ მეტრამდე გაზი მიეწოდება. ცნობისთვის, აზერბაიჯანული გაზის მიწოდება ევროპაში ტრანსადრიატიკული მილსადენის (TAP) მეშვეობით 2020 წლის 31 დეკემბერს დაიწყო. მილსადენის საწყისი სიმძლავრე წელიწადში 10 მილიარდი კუბური მეტრი იყო, თუმცა შესაძლებელია მისი გაზრდა 20 მილიარდ კუბურ მეტრამდე წელიწადში. 2022 წლის ივლისში აზერბაიჯანმა და ევროკომისიამ შეთანხმებას მიაღწიეს ევროპაში გაზის მიწოდების გაორმაგების შესახებ 2027 წლისთვის. დღემდე TAP-მა ევროპას 54.3 მილიარდი კუბური მეტრი გაზი მიაწოდა. 2025 წელს აზერბაიჯანმა 51.5 მილიარდი კუბური მეტრი ბუნებრივი აირი გამოიმუშავა. ამ პერიოდში გაზის ექსპორტმა სულ 25.2 მილიარდი კუბური მეტრი შეადგინა. აქედან 12.8 მილიარდი კუბური მეტრი ევროპას მიეწოდა, 9.6 მილიარდი კუბური მეტრი – თურქეთს (მათ შორის, 5.6 მილიარდი TANAP-ის მეშვეობით), 2.3 მილიარდი კუბური მეტრი – საქართველოს და 0.5 მილიარდი კუბური მეტრი – სირიას.
აზერბაიჯანი ევროპის ენერგეტიკული ბირთვის ნაწილი ხდება — SOCAR-მა Italiana Petroli შეიძინა
ევროკომისიამ აზერბაიჯანის სახელმწიფო ნავთობკომპანიის (SOCAR) მიერ, იტალიური ენერგეტიკული კომპანია Italiana Petroli-ს (IP) აქციების 99.82%-ის API Holding-ისგან შესყიდვა დაამტკიცა. „გარიგება, პირველ რიგში, ნედლი ნავთობისა და ნავთობპროდუქტების მიწოდებას ეხება,“ - განაცხადა ევროკომისიამ. ევროკომისიამ ასევე აღნიშნა, რომ აღნიშნული შესყიდვა კონკურენციის კუთხით პრობლემებს არ წარმოშობს, რადგან ჩართული მხარეების საბაზრო პოზიციები შეზღუდულია. შესაბამისად, გარიგება გამარტივებული შერწყმის პროცედურის ფარგლებში განიხილეს. „იტალიანა პეტროლი“ იტალიის ერთ-ერთი უდიდესი ინტეგრირებული ნავთობგადამამუშავებელი პლატფორმაა. კომპანია ქვეყნის მასშტაბით ათასობით ავტოგასამართ სადგურს, ორ ნავთობგადამამუშავებელ ქარხანას მართავს, რომელთა წლიური სიმძლავრე დაახლოებით 10 მილიონი ტონაა და აქტიურად ყიდის ბიტუმს, საავიაციო საწვავს და საპოხ მასალებს. ის ასევე ინარჩუნებს ქვეყნის მასშტაბით ლოგისტიკურ ქსელს. გარიგება, რომელიც 2025 წლის 23 სექტემბერს გაფორმდა და რომლის ღირებულებაც, Reuters-ის ინფორმაციით, დაახლოებით 2.5 მილიარდ ევროს შეადგენს, ხოლო ჯამურმა ინვესტიციამ შესაძლოა 3–3.5 მილიარდ ევროს მიაღწიოს, მხოლოდ აქტივების შეძენას არ გულისხმობს. ეს ნიშნავს მთლიანი ქვედა რგოლის ეკოსისტემით სარგებლობას: ორი ნავთობგადამამუშავებელი ქარხანა, რომელთა საერთო გადამამუშავებელი სიმძლავრე დღეში დაახლოებით 200,000 ბარელია; 4,500-ზე მეტი ავტოგასამართი სადგური; საცავები და ქვეყნის მასშტაბით ლოგისტიკური ქსელი. მხოლოდ 2024 წელს IP-მ დაახლოებით 15 მილიონი ტონა ნავთობპროდუქტი გაყიდა და თითქმის 500 მილიონი ევროს მოგება მიიღო. „ეს გეოპოლიტიკური სიგნალია და ასახავს აზერბაიჯანის ენერგეტიკული სტრატეგიის უფრო ღრმა ტრანსფორმაციას - ისეთ ტრანსფორმაციას, რომელსაც ქვეყანას ევროპის ენერგეტიკული სისტემის პერიფერიიდან მის სტრუქტურულ ბირთვში გადაჰყავს. წლების განმავლობაში აზერბაიჯანი, ძირითადად, ნედლი ნავთობის მიმწოდებლად აღიქმებოდა. მოდელი მარტივი იყო: მოპოვება, ექსპორტი და შემდგომი მოგების სხვაგან დაგროვების დაშვება. რეალური მარჟები - გადამუშავება, ლოგისტიკა და საცალო ვაჭრობა - ევროპელი ოპერატორების ხელში დარჩა. ეს მოდელი ახლა იცვლება. იტალია უკვე აზერბაიჯანული ნავთობის უმსხვილესი მომხმარებელია. იტალია აზერბაიჯანის ერთ-ერთი მთავარი პარტნიორია ევროკავშირში. სტრატეგიული ნავთობგადამამუშავებელი და საცალო ვაჭრობის აქტივების შეძენით, აზერბაიჯანი აღარ არის მხოლოდ მიმწოდებელი - ის იტალიის ენერგეტიკული უსაფრთხოების დაინტერესებული მხარე ხდება. ეს აღრმავებს ურთიერთდამოკიდებულებას იმ მომენტში, როდესაც ევროპა აქტიურად ეძებს რუსული ენერგომომარაგების ალტერნატივებს.
