აზერბაიჯანი-საქართველო-ევროპის მწვანე ენერგიის პროექტის ფარგლებში ელექტროენერგიის გადაცემა 2032 წელს უნდა დაიწყოს - მედია

კომპანია „Green Energy Corridor Power Company-მ“ (GECO) ბუქarestის მე-15 ფორუმზე შავი ზღვის ენერგეტიკული დერეფნის პროექტის განხორციელების საკითხები განიხილა.


GECO-ს ინფორმაციით, კომპანიის აღმასრულებელმა დირექტორმა იუსიფ გაიბოვმა და დირექტორთა საბჭოს წევრმა ფლორინ სტანციუმ მონაწილეობა მიიღეს პანელურ დისკუსიაში თემაზე: „შავი ზღვის რეგიონის მშენებლობა და უსაფრთხოება: კრიტიკული ენერგეტიკული ინფრასტრუქტურა სტრატეგიული რეგიონისთვის.“


ღონისძიება 19 ნოემბერს, რუმინეთის პარლამენტის შენობაში გაიმართა. ფორუმი „ასპენის ინსტიტუტი რუმინეთის“ (Aspen Institute Romania) და „გერმანიის მარშალის ფონდის“ (German Marshall Fund) მიერ, რუმინეთის პრეზიდენტის მაღალი პატრონაჟით იყო ორგანიზებული.


„დისკუსიის მიმდინარეობისას იუსიფ გაიბოვმა აღნიშნა, რომ კასპიისა და შავი ზღვის რეგიონები სწრაფად ყალიბდება ისეთ ცენტრებად, სადაც წყალქვეშა ენერგეტიკული და სატელეკომუნიკაციო კაბელები, საპორტო ინფრასტრუქტურა და ოფშორული ენერგეტიკა ვითარდება.


ამ კონტექსტში მან ხაზი გაუსვა „მწვანე ენერგეტიკული დერეფნის“ (Green Energy Corridor) პროექტს, რომელიც ითვალისწინებს მაღალი ძაბვის მუდმივი დენის (HVDC) გადამცემი ხაზის მშენებლობას. აღნიშნული ხაზი შავი ზღვის გავლით ერთმანეთთან დააკავშირებს აზერბაიჯანს, საქართველოს, რუმინეთსა და უნგრეთს. პირველი დამაკავშირებელი ხაზის ექსპლუატაციაში გაშვება 2032 წლისთვის იგეგმება.


GECO-ს აღმასრულებელმა დირექტორმა ასევე ისაუბრა იმ ძირითად მოთხოვნებზე, რომლებიც ამ მასშტაბის ინფრასტრუქტურული პროექტების განხორციელებისთვის არის საჭირო. მათ შორისაა: დაფინანსების მოძიება, ტრანსსასაზღვრო თანამშრომლობის რეგულირება, მიწოდების ჯაჭვების განვითარება, ასევე წყალქვეშა ინფრასტრუქტურის უსაფრთხოებისა და მდგრადობის უზრუნველყოფა ჯერ კიდევ დაპროექტების ეტაპზე.


„კასპიის ზღვა — შავი ზღვა — ევროპის მწვანე ენერგეტიკული დერეფანი“ არის ტრანსსასაზღვრო ელექტროენერგიის გადაცემის პროექტი, რომელშიც ჩართულნი არიან აზერბაიჯანი, საქართველო, რუმინეთი და უნგრეთი. პროექტი საფუძვლად დაედო სტრატეგიული პარტნიორობის შეთანხმებას, რომელიც 2022 პროექტი ითვალისწინებს ელექტროგადამცემი დერეფნის შექმნას, რომლის ჯამური გამტარუნარიანობა 3,9 გიგავატია (გვტ) და რომელიც შედგება სამი ხაზისგან (თითოეული — 1,3 გვტ გამტარუნარიანობით).


პროექტს ახორციელებს ბუქარესტში რეგისტრირებული ერთობლივი საწარმო — „Green Energy Corridor Power Company“ (GECO), რომელიც ოთხი მონაწილე ქვეყნის ელექტროენერგიის გადაცემის სისტემის ეროვნულმა ოპერატორებმა დააარსეს.


თითოეული აქციონერი — აზერბაიჯანული „Azerenerji“, საქართველოს „საქართველოს სახელმწიფო ელექტროსისტემა“, რუმინული „Transelectrica“ და უნგრული „MVM“ — კომპანიაში 25%-იან წილს ფლობს.

პროექტი შეტანილია ელექტროენერგიის გადაცემის სისტემის ოპერატორთა ევროპული ქსელის (ENTSO-E) ქსელის განვითარების 2026 წლის ათწლიან გეგმაში (TYNDP), 1248 და 1244 ნომრებით.


პროექტში განსახორციელებელი ჯამური ინვესტიცია 22 მილიარდ ევროს შეადგენს. აქედან 14,3 მილიარდი ევრო ელექტროენერგიის გადაცემის სისტემას მოხმარდება, ხოლო 7,8 მილიარდი ევრო — განახლებადი ენერგიის გენერირების სიმძლავრეების მშენებლობას.


სავარაუდოდ, 2040 წლისთვის პროექტი სრული გამტარუნარიანობით ამოქმედდება.

პროექტის ტექნიკურ-ეკონომიკური დასაბუთების შედეგები 2026 წლის 22 ოქტომბერს ბაქოში წარადგინეს.