ეკონომიკა

მომავალში უნდა მოხდეს სუვერენული რეიტინგის კიდევ ერთი ბიჯით გაუმჯობესება - გვენეტაძე

სარეიტინგო კომპანია Fitch-ის შეფასება მნიშვნელოვანია და ვფიქრობ, ლოგიკური იმის, როგორი მაკროეკომომიკური პოლიტიკაც გაატარა საქართველოს ეკონომიკურმა გუნდმა, განსაკუთრებით ისეთ რთულ პერიოდში, როგორიც იყო პანდემია, პანდემიის შემდეგი პერიოდი და უკვე ომი, რომელიც რეგიონში მიმდინარეობს, – ამის შესახებ ეროვნული ბანკის პრეზიდენტმა, კობა გვენეტაძემ განაცხადა. „სწორად არის ასევე შეფასებული დოლარიზაციის შემცირებისკენ გადადგმული ნაბიჯები, სავალუტო რეზერვების დაგროვება ეროვნული ბანკის მიერ, მიმდინარე ანგარიშოს დეფიციტის რეკორდულ დონემდე შემცირება, ფისკალური კონსოლიდაცია, რომელიც აბსოლუტურად აუცილებელია არის, რათა მდგრადი იყოს ქვეყნის ფინანსები და ამავე დროს დაეხმაროს ეს ინფლაციის შემცირებას. ვფიქრობ, ეს არის ლოგიკური ნაბიჯი ასევე იმისკენ, რომ მომავალში უკვე მოხდეს სუვერენული რეიტინგის კიდევ ერთი ბიჯით გაუმჯობესება, რაც მხოლოდ ერთ ნაბიჯს დატოვებს საინვესტიციო რეიტინგამდე და ვფიქრობ, ესეც აუცილებლად მოხდება. როგორც ადრეც აღმინიშნავს, რომ არა პანდემია და შემდეგ ომი, ძალიან დიდი ალბათობით, დღეს უკვე საინვესტიციო რეიტინგი ექნებოდა საქართველოს“, – განაცხადა გვენეტაძემ. ცნობისთვის, სარეიტინგო კომპანია Fitch-მა საქართველოს სუვერენული საკრედიტო რეიტინგის პერსპექტივა სტაბილურიდან პოზიტიურამდე გააუმჯობესა, ხოლო რეიტინგი BB დონეზე შეაფასა.  

ნორვეგიაში, კონტინენტურ შელფზე ლითონებისა და მინერალების დიდი მარაგი აღმოაჩინეს

ნორვეგიის კვლევითმა ჯგუფმა, ქვეყნის კონტინენტურ შელფზე ლითონებისა და მინერალების მნიშვნელოვანი მარაგი აღმოაჩინა.  ნორვეგიისა და გრენლანდიის ზღვების რაიონებში, წინასწარი შეფასებით, საბადოებში 38 მილიონი ტონა სპილენძისა და 45 მილიონი ტონა თუთიის მარაგია. ასევე, კონტინენტურ შელფზე აღმოაჩინეს დაახლოებით 24 მილიონი ტონა მაგნიუმი, 3,1 მილიონი ტონა კობალტი და 1,7 მილიონი ტონა ლითონის ცერიუმი, რომელიც შენადნობებში გამოიყენება. გარდა ამისა, ნორვეგიის კონტინენტურ შელფზე აღმოჩენილია იშვიათი ლითონების საბადოები: ნეოდიმი, იტრიუმი და დისპროზიუმი. კონტინენტურ შელფზე, შემდგომი კვლევები მიმდინარეობს.   

გლობალურმა ენერგოგიგანტებმა 2022 წელს სუპერმოგება მიიღეს - CNBC

მსოფლიოს ზოგიერთმა უმსხვილესმა ნავთობისა და გაზის კომპანიებმა 2022 წელს, უკრაინაში რუსეთის შეჭრის ფონე ფასების მერყეობის გამო სოლიდური მოგება მიიღეს. ამის შესახებ CNBC იუწყება.  ნავთობის მსხვილი კომპანიები Exxon Mobil-ი, Chevron-ი, BP-ი, Shell-ი და TotalEnergies-ი აპირებენ გამოაცხადონ ერთობლივი მოგება, რომელმაც 2022 წელს ანალიტკოსების შეფასებით, ჯამში $190 მილიარდი შეადგინა. მანამდე აშშ-ს პრეზიდენტმა ჯო ბაიდენმა ნავთობკომპანიები „ომის ჭარბი მოგების“ მიღებასა და ამერიკელი მომხმარებლებისთვის გაზის ფასების შემცირებაზე უარის თქმაში დაადანაშაულა. 2022 წლის ივნისში ბაიდენმა თქვა, რომ Exxon Mobil-ი „უფალზე მეტ ფულს" შოულობდა. Exxon Mobil-ის სპიკერმა ერინ მაკგრატმა განუცხადა CNBC-ს, რომ ენერგიის ფასების ზრდა „ძირითადად მიწოდებასა და მოთხოვნას შორის დისბალანსის შედეგია" . ამასთან, ეს არის კომპანიის ინვესტიციების შედეგი, რომელიც ბოლო ხუთი წლის განმავლობაში განხორციელდა. BP-ისა და Shell-ის წარმომადგენლებმა უარი თქვეს კომენტარის გაკეთებაზე მთელი წლის შედეგების გასაჯაროებამდე, ხოლო Chevron-მა და TotalEnergies-მა არ უპასუხეს ჟურნალისტის მოთხოვნას.  

რუსული ბანკების მოგება 2022 წელს თითქმის 12-ჯერ შემცირდა

2022 წლის შედეგების მიხედვით, რუსულმა ბანკებმა 203 მილიარდი რუბლის წმინდა მოგება დააფიქსირეს, ნათქვამია რუსეთის ცენტრალური ბანკის მიმოხილვაში. 2021 წლის რეკორდულ შედეგთან შედარებით, როდესაც ბანკების მოგებამ 2,4 ტრილიონი რუბლი შეადგინა, 2022 წელს მოგება 11,8-ჯერ შემცირდა, აღნიშნავს RBC. რუსულმა ბანკებმა, სულ მცირე შვიდი წლის განმავლობაში 2015 წლის შემდეგ (192 მილიარდი რუბლი) ყველაზე დაბალი წლიური წმინდა მოგება დააფიქსირეს.  რუსეთის ცენტრალური ბანკის ანგარიშში ნათქვამია, რომ 2022 წლის ბოლოს საბანკო სექტორმა წლის პირველ ნახევარში მიღებული 1,5 ტრილიონი რუბლის ზარალი აანაზღაურა და მიიღო „მცირე მოგება“.  

ლარი გამყარდა - ვალუტის კურსი

27 იანვრის ვაჭრობის შედეგად აშშ დოლარი გაუფასურდა და 2.6393 ლარი შეადგინა. კურსი, რომელიც დღეს მოქმედებდა, 2.6451 ლარი იყო. შესაბამისად, დოლარის ცვლილებამ ეროვნულ ვალუტასთან მიმართებით 0.0058 ლარი შეადგინა. გაუფასურდა ევრო, რომლის კურსი 2.8745 ლარია. მაშინ, როცა დღეს მოქმედი კურსი 2.8847 ლარს შეადგენდა. გაუფასურდა თურქული ლირა, რომელიც 0.1403 ლარს შეადგენს და გაუფასურდა ფუნტი, რომელიც 3.2677 ლარი ეღირება. დღევანდელი ვაჭრობის შედეგად მიღებული კურსი 28 იანვრიდან შევა ძალაში.  

სამწლიანი პაუზის შემდეგ, საქართველოსა და ჩინეთს შორის პირდაპირი ფრენები განახლდა

პანდემიით გამოწვეული სამწლიანი პაუზის შემდეგ, China Southern Airlines-ი საქართველოს ავიაბაზარზე დაბრუნდა. ჩინურმა ავიაკომპანიამ ურუმჩიდან თბილისის მიმართულებით დღეს პირველი რეისი შეასრულა. ინფორმაციას თბილისის აეროპორტი ავრცელებს.  ამასთან დაკავშირებით, თბილისის საერთაშორისო აეროპორტში დღეს საზეიმო ცერემონია გაიმართა, რომელსაც თბილისისა და ბათუმის საერთაშორისო აეროპორტების მმართველი კომპანია TAV Georgia-ს ხელმძღვანელობა, სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოსა და ავიაკომპანიის წარმომადგენლები ესწრებოდნენ. China Southern Airlines-ი ურუმჩი-თბილისი-ურუმჩის მიმართულებით ზამთრის სანავიგაციო სეზონზე კვირაში ერთხელ, პარასკევობით იფრენს, ზაფხულის სეზონზე კი - მოთხოვნის შესაბამისად, სიხშირეების გაზრდას გეგმავს.  

მედია: კასპიის ზღვაში წყლის დონის კლება, ბაქოდან ყაზახეთის პორტებში ტვირთების გადაზიდვას საფრთხეს უქმნის

კასპიის ზღვაში წყლის დონის დაწევის პროცესის დაჩქარებამ, ბაქოდან ყაზახეთის პორტებში საზღვაო ტვირთების გადაზიდვას საფრთხე შეუქმნა.  ყაზახური მედიის ცნობით, ბოლო წლებში გემები, რომლებსაც კასპიის ზღვის ჩრდილოეთით მდებარე აქტაუსა და კურიკის პორტებში ტვირთები გადააქვთ, მოცულობას ამცირებენ, რადგან მეჩეჩზე დაჯდომის რისკი მაღალია. აქტაუსა და ატირაუს პორტები განლაგებულია შუა დერეფანში (ტრანსკასპიური სატრანსპორტო დერეფანი), რომლის მნიშვნელობა საერთაშორისო ტვირთების გადაზიდვის თვალსაზრისით (რუსეთის სამხედრო აგრესიის შემდეგ უკრაინის წინააღმდეგ) გაიზარდა. წლის დასაწყისიდან ამ დერეფნის მონაწილეები ტვირთების გადაზიდვის მოცულობის გაზრდის საკითხზე სხვადასხვა დონეზე დისკუსიებს მართავენ. თუმცა, კასპიის ზღვაში წყლის დონე კვლავ კლებულობს, რამაც შესაძლოა, მომავალში სერიოზული დაბრკოლებები შეუქმნას ტვირთების გადაზიდვას. ყაზახური მედიის ცნობით, მშრალი ტვირთების გადამზიდავი გემები და ტანკერები სრულად არ არის დატვირთული. კასპიის ზღვაში წყლის დონის კლება არა მხოლოდ გემებს უქმნის საფრთხეს, არამედ ზიანს აყენებს საზღვაო ეკოსისტემასაც. ამ დროისთვის, აქტაუს პორტი კასპიის ზღვის ყველაზე დიდი სატრანსპორტო კერაა, რომელიც საერთაშორისო სატრანსპორტო დერეფნების კვეთაზე მდებარეობს, როგორიცაა TRACECA, ჩრდილოეთ-სამხრეთი, INOGATE და ტრანსკასპიური საერთაშორისო სატრანსპორტო მარშრუტი. ეს უკანასკნელი გადის ჩინეთის, ყაზახეთის, კასპიის ზღვის, აზერბაიჯანის, საქართველოს გავლით და შემდგომ თურქეთსა და ევროპის ქვეყნებში მიდის. აქტაუს საზღვაო პორტის გარდა, რეგიონში კურიკის პორტი სარკინიგზო და საავტომობილო ნავსადგურებით ფუნქციონირებს, რომლებიც ერთდროულად ოთხ ბორანს ემსახურება. ნავთობპროდუქტები, ქიმიური პროდუქტები, ლითონები, სამომხმარებლო საქონელი და მრავალი სხვა გადაიზიდება კურიკის გავლით. იმპორტს შეადგენს საკვები, სამრეწველო აღჭურვილობა, სამშენებლო მასალები და სხვა საქონელი. პორტში სატრანზიტოა ტექნიკა, ელექტრონიკა, ტექსტილი, ქიმიური ნაწარმი, ლითონის ნაწარმი. გარდა ამისა, აქტაუს საზღვაო ტერმინალი (AMST) კასპიის ზღვის ჩრდილოეთ ნაწილში მოქმედებს, რომელიც ასევე საერთაშორისო სატრანსპორტო დერეფნების განუყოფელი ნაწილია. ჩრდილოეთ ტერმინალიდან ტვირთების ტრანსპორტირება ძირითადად ირანის, რუსეთის, აზერბაიჯანის პორტების მიმართულებით ხდება. საზღვაო ტრანსპორტის მეწარმეთა ასოციაციის თავმჯდომარის კუანიშ ესეტოვის თქმით, „კასპიის ზღვაში წყლის დონის ვარდნასთან დაკავშირებული პრობლემები, განსაკუთრებით მის ჩრდილოეთ ნაწილში, გადამზიდავ კომპანიებთან ჯერ კიდევ 2006 წელს შეექმნათ. ეს პირველებმა იგრძნეს ორგანიზაციებმა, რომლებიც ქაშაგანის პროექტის ფარგლებში ხელოვნური კუნძულისა და ყინულის ბარიერების მშენებლობაში ჩაერთნენ. სამშენებლო მასალების მიწოდებისას ბარჟები წყლის დაბალი დონის გამო გადატვირთვის ადგილზე ვერ მოდიოდნენ. ეს იყო პირველი ნიშნები იმისა, რომ კასპიის ზღვამ შესაძლოა, სიღრმე დაკარგოს. სწორედ მაშინ დაიწყო საუბრები, რომ საჭირო იყო გარკვეული ზომების მიღება, მაგრამ შემდეგ ქაშაგანის ხელოვნური კუნძულისა და ყინულის ბარიერების მშენებლობა დასრულდა და ყველა დამშვიდდა“. ის, რომ კასპიის ზღვაში წყლის ამჟამინდელი დონე უარყოფითად მოქმედებს ნაოსნობაზე, ამას სტატისტიკაც ადასტურებს. აქტაუს საზღვაო პორტის თანახმად, ნავთობის ტანკერებს, რომელთა ტევადობა დღეს 12000 ტონაა, შეუძლიათ ბორტზე მაქსიმუმ 9000 ტონა დატვირთონ. მსგავსი ვითარებაა მშრალი სატვირთო გემების შემთხვევაშიც. თუ ადრე საკონტეინერო გემს შეეძლო 350 კონტეინერის გადატანა 20 ფუტის ეკვივალენტში, ახლა მხოლოდ მაქსიმუმ 280 კონტეინერის გადატანაა შესაძლებელი. „ახლა კასპიის ზღვაში მდებარე ყაზახეთის საზღვაო ნავსადგურებს გაწმენდა სჭირდება. წელს იგეგმება ტექნიკურ-ეკონომიკური დასაბუთების შემუშავება, შემდეგ კი საპროექტო ხარჯთაღრიცხვა. თავად სამუშაოები 2025 წელს განხორციელდება. პორტები სამართლიანად შიშობენ, რომ ზღვის დონის მკვეთრმა ვარდნამ შესაძლოა, უახლოეს მომავალში საზღვაო გადაზიდვის ღირებულების ზრდა გამოიწვიოს, შემდეგ კი ტვირთების სარკინიგზო და საგზაო მარშრუტებზე გადაადგილება“, - წერს მედია.  

ბაქო-სუფსის მილსადენით ნავთობის მიწოდება შესაძლოა, ნებისმიერ დროს განახლდეს - BP

ბაქო-სუფსის ნავთობსადენს შეუძლია ტრანსპორტირება ნებისმიერ დროს განაახლოს. ამის შესახებ მედიას  BP-ის ვიცე-პრეზიდენტმა კავშირებისა და საგარეო ურთიერთობების საკითხებში კასპიისა და ახლო აღმოსავლეთის რეგიონში ბახტიარ ასლანბეილიმ განუცხადა.  ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანით ყაზახეთიდან ნავთობის ტრანსპორტირება გაიზრდება  „ამჟამად ჩვენ არ ვიყენებთ ბაქო-სუფსის მილსადენს და ნავთობი ექსპორტზე ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის გავლით გადის. ბაქო-სუფსის გახსნა დამოკიდებულია გამგზავნის განაცხადებზე და სუფსაში ტანკერების დატვირთვაზე. განაცხადების მიღების შემთხვევაში, იმავე მომენტში შევძლებთ მიწოდების დაწყებას, რადგან ბაქო-სუფსა ქსელშია ჩართული. როდესაც მილსადენები ცივად იკვებება, მუშაობის აღდგენას დაახლოებით 3 თვე სჭირდება“, - განაცხადა ბახტიარ ასლანბეილიმ. შეგახსენებთ, რომ მილსადენზე ნავთობის გადატუმბვა 2022 წლის მარტში შეწყდა და 1-17 აპრილს ჩატარებული სარემონტო და კორექტირების სამუშაოების შემდეგ განახლდა. შემდეგ ბაქო-სუფსაში ნავთობის გადატუმბვა კვლავ შეწყდა.  ბაქო-სუფსის გაჩერებასთან დაკავშირებით, აზერბაიჯანული ნავთობის მთელი მოცულობა ექსპორტზე ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის მილსადენით გადის. 2021 წლის ბოლოს ბაქო-სუფსის მილსადენით 4,2 მილიონი ტონა ნავთობი გადაიქაჩა. ნავთობის მთელი მოცულობა აზერი-ჩირაგ-გუნეშლის (ACG) საბადოების ბლოკზე მოდის.  ბაქო-სუფსის მილსადენით (დასავლეთის მარშრუტის საექსპორტო მილსადენი) ნავთობის ტრანზიტი კასპიის რეგიონიდან, ბაქოს მახლობლად მდებარე სანგაჩალის ტერმინალიდან შავი ზღვის სანაპიროზე მდებარე საქართველოს პორტ სუფსამდე ხორციელდება. ნავთობსადენი ოფიციალურად 1999 წლის 17 აპრილს გაიხსნა. ნავთობსადენის სიგრძე 837 კილომეტრია. მისი გამტარუნარიანობა აღემატება შვიდ მილიონ ტონა ნავთობს წელიწადში (145000 ბარელი დღეში). მილსადენის ოპერატორი BP-ია. ნავთობის ტრანსპორტირების საბოლოო პუნქტია შავი ზღვის პორტი სუფსა. შემდეგ ნავთობის ტრანსპორტირება ევროპაში ტანკერებით ხდება.   

რუსული ექსპორტი ბრიტანეთში თითქმის ნულამდე დაეცა

ბრიტანეთის ეროვნული სტატისტიკის ბიუროს (ONS) გამოთვლებით, რუსული საქონლის იმპორტი დიდ ბრიტანეთში გასულ წელს 98%-ით შემცირდა და მხოლოდ 18 მილიონი ფუნტი შეადგინა. გაზეთ Times-ის ცნობით, BNS ვარაუდობს, რომ ბრიტანეთში რუსული ექსპორტის კოლაფსის მიზეზი არა მხოლოდ მთავრობის მიერ რუსეთის წინააღმდეგ დაწესებული სანქციები გახდა, არამედ ის ფაქტიც, რომ მეწარმეები ნებაყოფლობით უარს ამბობენ რუსულ საქონელზე და შემცვლელებს ეძებენ.  

ლარი დოლართან მიმართებით კვლავ გამყარდა - ვალუტის კურსი

26 იანვრის ვაჭრობის შედეგად აშშ დოლარი გაუფასურდა და 2.6451 ლარი შეადგინა. კურსი, რომელიც დღეს მოქმედებდა, 2.6491 ლარი იყო. შესაბამისად, დოლარის ცვლილებამ ეროვნულ ვალუტასთან მიმართებით 0.004 ლარი შეადგინა. გამყარდა ევრო, რომლის კურსი 2.8847 ლარია. მაშინ, როცა დღეს მოქმედი კურსი 2.8788 ლარს შეადგენდა. გაუფასურდა თურქული ლირა, რომელიც 0.1406 ლარს შეადგენს და გამყარდა ფუნტი, რომელიც 3.2786 ლარი ეღირება. დღევანდელი ვაჭრობის შედეგად მიღებული კურსი 27 იანვრიდან შევა ძალაში.  

თურქეთი უკრაინისთვის მცურავი ელექტროსადგურების მიწოდებას გეგმავს

თურქულმა კომპანია Karpowership-მა, უკრაინის ენერგეტიკულ კომპანიასთან (ECU) 500 მეგავატი სიმძლავრის მცურავი ელექტროსადგურების მიწოდების შესახებ მემორანდუმს მოაწერა ხელი. თურქული კომპანიის ცნობით, ელექტროსადგურების მეშვეობით, უკრაინაში 1 მილიონი ოჯახი ელექტროენერგიას მიიღებს. მცურავი ელექტროსადგურების განთავსება მოლდოვისა და რუმინეთის პორტებშია შესაძლებელი. შესაბამისად, უკრაინული ქსელები ელექტროენერგიას ამ ქვეყნების გავლით მიიღებენ. უკრაინული და თურქული კომპანიები ამ საკითხზე მოლაპარაკებებს რუმინეთისა და მოლდოვის ხელისუფლებასთან გეგმავენ. ECU-ს გენერალურმა დირექტორმა ვიტალი ბუტენკომ განაცხადა, რომ უკრაინის ენერგეტიკულ სისტემაზე რუსეთის შეიარაღებული ძალების 12 მასიური თავდასხმა განხორციელდა. მისი თქმით, საომარი მოქმედებების პირობებში ახალი ელექტროსადგურების მშენებლობა წარმოების სიმძლავრეების აღსადგენად შეუძლებელია. რუსეთი უკრაინის კრიტიკულ ინფრასტრუქტურას 10 ოქტომბრიდან უტევს, ხოლო მიმდინარე წლის იანვრიდან უკრაინის ყველა რეგიონში ელექტროენერგიის მოხმარებაზე შეზღუდვები დაწესდა. Ukrenergo-ს ინფორმაციით, დღემდე უკრაინაში ელექტროენერგიის იმპორტი მხოლოდ სლოვაკეთიდან ხორციელდება.  

სამხრეთის გაზის დერეფანი ხელს უწყობს მთელი რეგიონის განვითარებას - ილჰამ ალიევი

სამხრეთის გაზის დერეფანი აკავშირებს ჩვენს ქვეყნებს და ხელს უწყობს მთელი რეგიონის განვითარებას. სამხრეთის გაზის დერეფანი, ევროპის გაზმომარაგების ყველაზე სანდო მარშრუტი ხდება - თურქული კვლევითი ცენტრი ამის შესახებ აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა 26 იანვარს განაცხადა, როდესაც საბერძნეთის რესპუბლიკის ახლადდანიშნულმა საგანგებო და სრულუფლებიანმა ელჩმა, ხრისტოს კაპოდისტრიასმა რწმუნებათა სიგელები გადასცა. ილჰამ ალიევმა აღნიშნა, რომ სამხრეთის გაზის დერეფანი არის საერთო ინტერესის პროექტი.  სამხრეთის გაზის დერეფანი ევროპის ენერგეტიკულ უსაფრთხოებაში გადამწყვეტ როლს ასრულებს - აშშ-ის წარმომადგენელი მისივე თქმით, საბერძნეთი აზერბაიჯანის გაზის ევროპის ქვეყნებში გადაზიდვებში, ტრანზიტული ქვეყნის როლს ასრულებს.  ალიევმა ყურადღება გაამახვილა ორ ქვეყანას შორის თანამშრომლობის განვითარების ფართო შესაძლებლობებზე არა მხოლოდ ენერგეტიკის, არამედ სხვა სფეროებშიც. სამხრეთის გაზის დერეფანი მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ევროკავშირის ბუნებრივი აირის მიწოდების დივერსიფიკაციაში - ევროკომისარი 2020 წლის 31 დეკემბერს, TAP-ის (ტრანს-ადრიატიკული მილსადენის) მშენებლობის დასრულების შემდეგ, აზერბაიჯანმა სამხრეთ გაზის დერეფნის გავლით ევროპაში გაზის კომერციული მიწოდება დაიწყო. წლის ბოლომდე აზერბაიჯანული გაზის მიწოდებამ ევროპაში, შესაძლოა, 10 მილიარდ კუბურ მეტრს გადააჭარბოს ილჰამ ალიევი: ევროპას აზერბაიჯანული გაზის იმედი აქვს 2022 წლის ბოლოსთვის აზერბაიჯანი გეგმავს გაზის მიწოდების გაზრდას ევროპაში 9,1 მილიარდ კუბურ მეტრამდე, ხოლო 2023 წელს გაზის მიწოდების მოცულობა 11 მილიარდ კუბურ მეტრს მიაღწევს. სამხრეთის გაზის დერეფანი არის ევროკომისიის ინიციატივა, რომელიც კასპიისა და ახლო აღმოსავლეთის რეგიონებიდან ევროპისკენ ბუნებრივი გაზის მიწოდებას უზრუნველყოფს. გასულ წელს, TAP-მა ევროპაში 8,1 მილიარდი კუბური მეტრი გაზი გადაიტანა.  

შუა დერეფნის გამტარუნარიანობის ზრდისთვის, პარტნიორ ქვეყნებთან საზღვრის კვეთისას ერთი გაჩერების პრინციპი უნდა დაინერგოს - ფინანსთა მინისტრი

საბაჟოს საერთაშორისო დღისადმი მიძღვნილ ღონისძიებაზე სიტყვით გამოსვლისას, ფინანსთა მინისტრმა, ლაშა ხუციშვილმა ერთობლივი გამშვები პუნქტისა და ობიექტების ერთობლივი მართვის პროექტებზე ისაუბრა. ინფორმაციას ფინანსთა სამინისტრო ავრცელებს.  „საქართველოში ყველა საავტომობილო გამშვებ პუნქტზე, დანერგილია ერთი გაჩერების პრინციპი, მაგრამ ცხადია, მიწოდების გლობალური ჯაჭვისთვის მნიშვნელოვანია არამარტო ცალკეულ ქვეყანაში არსებული მოდერნიზებული ფორმალობები, არამედ მთლიანად შუა დერეფნის გამტარუნარიანობა, მოქნილობა და წინასწარ განსაზღვრა. ამისთვის საჭიროა საზღვრის კვეთის ერთი გაჩერების პრინციპის დანერგვა პარტნიორი ქვეყნების საზღვრებზე. ესენია - აზერბაიჯანი, თურქეთი და სომხეთი. არსებობს სრული პოლიტიკური მზადყოფნა, რომ ქვეყნებმა განახორციელონ საბაჟო ადმინისტრირების ერთობლივი მექანიზმების გამოყენება. დარწმუნებული ვარ, რომ ამ მიმართულებით კავკასია უზარმაზარი პოტენციალის მქონე რეგიონია, სადაც შესაძლებელია ერთობლივი გამშვები პუნქტების ან პუნქტის ერთობლივი მართვის პრინციპების საუკეთესო პრაქტიკა შეიქმნას და შემდეგ წარმატებით განხორციელდეს სხვა ქვეყნებში“, - აღნიშნა ფინანსთა მინისტრმა, ლაშა ხუციშვილმა. მისი განმარტებით, საქართველოს საბაჟო უკვე ცვლის წინასწარ ელექტრონულ მონაცემებს არამარტო ზემოთ ჩამოთვლილ ქვეყნებთან, არამედ უკრაინასთან და უზბეკეთთან. შესაბამისად, მისი თქმით, დღის წესრიგში დგას სხვა ქვეყნების საბაჟო ადმინისტრაციებიდან მიღებული მონაცემების უფრო ეფექტიანად  გამოყენების ამოცანა, როგორც რისკის მართვის, ისე მომსახურების გაუმჯობესების კუთხით.  

2022 წელს საქართველოს ტერიტორიაზე 771 ათას სატვირთო ავტომობილზე მეტი შემოვიდა და იგივე რაოდენობა გავიდა

შემოსავლების სამსახურის უფროსის მოადგილის ვლადიმერ ხუნდაძის ინფორმაციით, 2022 წელს საქართველოს ტერიტორიაზე 771 ათას სატვირთო ავტომობილზე მეტი შემოვიდა და იგივე რაოდენობა გავიდა. „მოგეხსენებათ, რომ საერთაშორისო ვაჭრობის ხელშეწყობა, ექსპორტის წახალისება სახელმწიფოს ერთ-ერთი პრიორიტეტია. თამამად მსურს განვაცხადო, რომ შემოსავლების სამსახური ძალისხმევას არ იშურებს აღნიშნული მიმართულებით. პანდემიის დასრულების შემდეგ გასულ წელს, ასევე მნიშვნელოვნად გაიზარდა საზღვრის კვეთის რაოდენობა. 2022 წელს საქართველოს ტერიტორიაზე შემოვიდა 771 ათას სატვირთო ავტომობილზე მეტი და გავიდა, ანალოგიურად, 771 ათას ავტომობილზე მეტი, რაც 2021 წელთან შედარებით 17%-ით მეტია“, - განაცხადა ხუნდაძემ.  

2022 წლის დეკემბერში როგორც ლარში, ისე უცხოურ ვალუტაში გაცემული სესხების მოცულობა გაიზარდა - ეროვნული ბანკი

საქართველოს ეროვნული ბანკის ინფორმაციით, კომერციული ბანკების მიერ გაცემული სესხების მოცულობა 2022 წლის დეკემბერში, წინა თვესთან შედარებით 1.16 მლრდ ლარით, ანუ 2.66%-ით გაიზარდა და დეკემბრის ბოლოს 44.80 მლრდ ლარი შეადგინა. ცენტრალური ბანკის ცნობით, ამავე პერიოდში ეროვნული ვალუტით გაცემული სესხების მოცულობა 596.47 მლნ ლარით, ანუ 2.48%-ით , ხოლო უცხოური ვალუტით გაცემული სესხების მოცულობა 564.43 მლნ ლარით, ანუ 2.88%-ით გაიზარდა. ამასთან, ეროვნული ბანკის მონაცემებით, რეზიდენტი იურიდიული პირებისათვის 2022 წლის დეკემბრის ბოლოს, კომერციულ ბანკებს ეროვნული ვალუტით გაცემული ჰქონდათ 7.60 მლრდ ლარის, რაც წინა თვესთან შედარებით 4.12%-ით მეტია, ხოლო უცხოური ვალუტით 12.60 მლრდ ლარის მოცულობის სესხი, რაც წინა თვესთან შედარებით 3.43%-ით მეტია. მათივე ანგარიშის მიხედვით, 2022 წლის დეკემბრის განმავლობაში 1.57%-ით, ანუ 365.62 მლნ ლარით გაიზარდა რეზიდენტი შინამეურნეობების სექტორის დაკრედიტების მოცულობა და დეკემბრის ბოლოსათვის 23.66 მლრდ ლარი შეადგინა. 2022 წლის დეკემბრის ბოლოსათვის, მთლიანი სესხების ლარიზაციის კოეფიციენტმა 55.03 პროცენტი შეადგინა. წინა თვის ბოლო მდგომარეობასთან შედარებით, შემცირდა 0.10 პროცენტული პუნქტით.  

ევროკავშირის ოთხი ქვეყანა ევროკომისიას, აზერბაიჯანიდან გაზის მიწოდების უზრუნველყოფას სთხოვს

ევროპაში აზერბაიჯანიდან გაზის მიწოდებისთვისინფრასტრუქტურის შესაქმნელად, ფულადი სახსრების მიღების მიზნით, უნგრეთი, რუმინეთი, ბულგარეთი და სლოვაკეთი ევროკომისიას მიმართავენ.  უნგრეთი და სერბეთი ნავთობსადენის მშენებლობაზე შეთანხმდნენ ამის შესახებ უნგრეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა პიტერ სიიარტომ, აზერბაიჯანის ეკონომიკის მინისტრთან მიქაილ ძაბბაროვთან ერთობლივი პრესკონფერენციის დროს ბუდაპეშტში განაცხადა. „ბულგარელებთან, რუმინელებთან და სლოვაკებთან ერთად, ჩვენ მივმართეთ ევროკომისიას, რომ პრიორიტეტულად გაუმკლავდეს ამ საკითხს და რეგიონში ინფრასტრუქტურის განვითარებისთვის ფინანსური დახმარება გაიღოს, რომელიც აზერბაიჯანიდან გაზის მიწოდების გაზრდისთვისაა აუცილებელი. მარშრუტი თურქეთის, ბულგარეთის, რუმინეთის, უნგრეთისა და სლოვაკეთის გავლით, სამხრეთ და ცენტრალურ ევროპაში ენერგეტიკულ უსაფრთხოებას უზრუნველყოფს“, - განაცხადა სიიარტომ. მედია: რუმინეთი და აზერბაიჯანი გაზის მიწოდებაზე შეთანხმდნენ შეგახსენებთ, რომ 2020 წლის 31 დეკემბერს, ვროპაში სამხრეთ გაზის დერეფნის გავლით, აზერბაიჯანული გაზის მიწოდება დაწყო. ისტორიაში პირველად, აზერბაიჯანმა თავისი ბუნებრივი აირი ევროპის ბაზარზე, მილსადენებით გაიტანა. ევროპულ ბაზარზე პირდაპირი წვდომით, რომელიც ბუნებრივი აირის მსოფლიოში უდიდესი იმპორტიორია, აზერბაიჯანმა საექსპორტო შესაძლებლობების დივერსიფიცირება მოახდინა. TAP, რომელიც სამხრეთ გაზის დერეფნის ევროპული ნაწილია, ყოველწლიურად აწვდის რვა მილიარდ კუბურ მეტრ გაზს იტალიას და თითო მილიარდ კუბურ მეტრ გაზს საბერძნეთსა და ბულგარეთს.  

სპორტული მაღაზიების უმსხვილესი ფრანგული ქსელი Decathlon-ი, რუსეთში ბიზნესს ყიდის

მსოფლიოში ერთ-ერთმა უმსხვილესმა სპორტული საქონლით საცალო ვაჭრობის ფრანგულმა ქსელმა Decathlon-მა, რუსეთში თავისი ბიზნესის გაყიდვის გადაწყვეტილება მიიღო. რუსული მედია წყაროებზე დაყრდნობით წერს, რომ Decathlon-ი რუსეთში მთელ ბიზნესს ყიდის. Decathlon-ი რუსეთში სულ მცირე 135,000 კვადრატული მეტრის ფართობის კომერციულ უძრავ ქონებას ფლობს, -  ამბობს საკონსულტაციო კომპანია CORE.XP-ი. ფართის უმეტესი ნაწილი 20 ჰიპერმარკეტს უჭირავს.  ანალიტიკური კომპანია INFOLine-ის ხელმძღვანელის ივან ფედიაკოვის თქმით, რუსეთში Decathlon-ის ბიზნესი 13-15 მილიარდ რუბლს შეადგენს. როგორც RBC აღნიშნავს, ბიზნესის გასაყიდად აუცილებელია რუსეთის ფედერაციის ფინანსთა სამინისტროს სპეციალური ქვეკომიტეტისგან ნებართვის მიღება, რომელიც მოითხოვს, რომ აქტივი გაიყიდოს ღირებულებასთან შედარებით 50%-იანი ფასდაკლებით. Decathlon-ის პრესსამსახური რუსეთში ბიზნესის გაყიდვაზე კომენტარს არ აკეთებს.  შეგახსენებთ, რომ Decathlon-ის ქსელმა რუსეთში საქონლის მიწოდება, უკრაინაში რუსეთის შეჭრისთანავე შეაჩერა, ხოლო 2022 წლის ივნისის ბოლოს რუსეთის ფედერაციაში ყველა ქსელური მაღაზია დაიხურა. კომპანიამ განაცხადა, რომ გაყიდვები განუსაზღვრელი ვადით შეაჩერა. უკრაინაში რუსეთის შეჭრის შემდეგ, ათასზე მეტმა კომპანიამ დატოვა რუსეთი. საცალო ვაჭრობის ბრენდებმა H&M-მა, IKEA-მ და Jysk-მა, რუსეთში თავისი ბიზნესი მთლიანად შეზღუდეს. ესპანურმა კომპანია Inditex-მა (ზარა, მასიმო დუტი, ოიშო და სხვები) დახურა მაღაზიები და რუსული ბიზნესი გაყიდა.  

ლარი კვლავ გამყარდა - ვალუტის კურსი

24 იანვრის ვაჭრობის შედეგად აშშ დოლარი გაუფასურდა და 2.6499 ლარი შეადგინა. კურსი, რომელიც დღეს მოქმედებდა, 2.6504 ლარი იყო. შესაბამისად, დოლარის ცვლილებამ ეროვნულ ვალუტასთან მიმართებით 0.0005 ლარი შეადგინა. გაუფასურდა ევრო, რომლის კურსი 2.8789 ლარია. მაშინ, როცა დღეს მოქმედი კურსი 2.8889 ლარს შეადგენდა. გაუფასურდა თურქული ლირა, რომელიც 0.1409 ლარს შეადგენს. დღევანდელი ვაჭრობის შედეგად მიღებული კურსი 25 იანვრიდან შევა ძალაში.  

Tav Airports-ის აქციები ფრანგულმა კომპანიამ იყიდა

საქართველოს პრემიერ-მინისტრი ირაკლი ღარიბაშვილი ADP ჯგუფის ვიცე-პრეზიდენტს, ედვარდ ორქრაითს შეხვდა. ფრანგულმა კომპანია ADP ჯგუფმა Tav Airports-ის აქციები იყიდა და მისი მფლობელი გახდა. საქართველოს მთავრობის პრესსამსახურის ცნობით, მხარეებმა სამომავლო თანამშრომლობის პერსპექტივები და აეროპორტების სამომავლო განვითარების სტრატეგია მიმოიხილეს. ღარიბაშვილის თქმით, ქვეყნის სწრაფი ეკონომიკური განვითარება, ისევე როგორც ტურიზმის მზარდი დინამიკა ამბიციური გეგმების დასახვის შესაძლებლობას ქმნის. ყურადღება დაეთმო როგორც თბილისის, ისე ბათუმის საერთაშორისო აეროპორტებში სერვისების კიდევ უფრო მეტად გაუმჯობესების მნიშვნელობას. მხარეებმა ისაუბრეს თბილისის საერთაშორისო აეროპორტის გრძელვადიანი განვითარების გეგმაზე,  რომელზე მუშაობაც დასრულების ფაზაშია. მთავრობის მეთაურმა დელეგაციის წევრებს ე.წ. „მასტერპლანთან“ დაკავშირებით საკუთარი მოსაზრებები გააცნო და აღნიშნა, რომ საქართველოს მთავრობა მზადაა სამომავლოდ აქტიური თანამშრომლობისთვის, მათ შორის, ახალი ავიახაზებისა და ახალი მარშრუტების სტიმულირების მიმართულებით. რაც შეეხება ბათუმის საერთაშორისო აეროპორტის განვითარების გეგმას, ამ მიმართულებით მუშაობა მიმდინარე წლის თებერვალში დასრულდება. ADP ჯგუფი მართავს და ოპერირებას უწევს სხვადასხვა კონტინენტზე 20-ზე მეტ აეროპორტს. ADP ჯგუფის მართვაში არსებული აეროპორტები ცნობილია კვალიფიციური სერვისებით და მდგრადი განვითარებით. ADP ჯგუფი (l’Aéroport de Paris) დაფუძნდა 1945 წელს. მისი მიზანია მგზავრებს მაღალი ხარისხის მასპინძლობის სტანდარტები და ხარისხიანი მოგზაურობა შესთავაზოს. ADP ჯგუფი, პარტნიორებთან ერთად, მომავლის აეროპორტებს აშენებს, რაც ეფუძნება ინოვაციებს, მდგრად განვითარებას, მრავალფუნქციურ და დახვეწილ სერვისებს. ADP ჯგუფი საფრანგეთში მართავს პარიზის შარლ დე გოლისა და ორლის აეროპორტებს.

გვენეტაძე განმარტავს, რა შემთხვევაში დაიწყება სესხებზე საპროცენტო განაკვეთის შემცირება

ეროვნული ბანკის პრეზიდენტის კობა გვენეტაძის განცხადებით, სესხებზე საპროცენტო განაკვეთის შემცირებაზე ფიქრი მას შემდეგ დაიწყება, რაც ეროვნული ბანკი დაინახავს, რომ შემცირებადი ინფლაციის მიმართულება მდგრადია. "რაც შეეხება საპროცენტო განაკვეთს, ვფიქრობ, რომ მას შემდეგ რაც უკვე დაინახავს ეროვნული ბანკი, რომ შემცირებადი ინფლაციის მიმართულება არის მდგრადი და მას საფრთხე არ ემუქრება, ანუ ინფლაციური მოლოდინები შემცირებულია, ამის შემდეგ შესაძლებელია საპროცენტო განაკვეთის შემცირებაზე ფიქრი. მონეტარული პოლიტიკის კომიტეტის მომდევნო სხდომა 1-ელ თებერვალსაა. რა თქმა უნდა, წინასწარ რთულია იმის თქმა, თუ რა გადაწყვეტილებას მივიღებთ. ანალიზი ჩატარდება და განვიხილავთ, მაგრამ ვფიქრობ, იმისთვის, რომ დაიწყოს შემცირება, კიდევ უფრო მდგრადი შემცირების ტრენდი უნდა დავინახოთ“, - განაცხადა კობა გვენეტაძემ.