უცხოეთი
იტალია სიცილიაზე, მსოფლიოში ყველაზე დიდი ხიდის მშენებლობას გეგმავს
იტალიაში საბოლოოდ დამტკიცდა 13.5 მილიარდი ევროს (15.6 მილიარდი აშშ დოლარის) ღირებულების პროექტი, რომელიც მსოფლიოში ყველაზე გრძელი, დაკიდებული ხიდის მშენებლობას ითვალისწინებს. ნაგებობა სიცილიის კუნძულს კალაბრიის რეგიონთან დააკავშირებს. დიზაინერები აცხადებენ, რომ ხიდი, რომელიც ხმელთაშუა ზღვის ერთ-ერთ ყველაზე სეისმურად აქტიურ ზონაში უნდა აშენდეს, მიწისძვრებს გაუძლებს. მესინის ხიდის პროექტის დასაწყებად, ეს იტალიელების კიდევ ერთი მცდელობაა. წლების განმავლობაში რამდენჯერმა სცადეს, მაგრამ პროექტის გეგმები მოგვიანებით, ხარჯების, გარემოსდაცვითი ზიანის, უსაფრთხოების ან სხვა მიზეზების გამო შეჩერდა. პრემიერ-მინისტრმა ჯორჯა მელონიმ განაცხადა, რომ ხსენებული პროექტი „იტალიის აწმყოსა და მომავალში ინვესტიციად“ მიაჩნია. საბოლოო პროექტის თანახმად, მესინის სრუტეზე გამავალი ხიდი 3.3 კმ-ის (2.05 მილი) სიგრძის იქნება და ორ 400 მეტრიან (1300 ფუტი) სიმაღლის კოშკს შორის იქნება გადაჭიმული, შუაში ორი რკინიგზის ხაზით და ორივე მხარეს, მოძრაობის სამი ზოლით.
ტრამპი აცხადებს, რომ სპარსეთის ყურის ქვეყნებზე თავდასხმები მოულოდნელი იყო
აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალ ტრამპმა მოუწოდა მოკავშირეებს, ჰორმუზის სრუტის ხელახლა გასახსნელად, სამხედრო დახმარება გასწიონ, რათა გლობალური ეკონომიკური ზეგავლენა შემსუბუქდეს. ჯერჯერობით, მისი მოთხოვნები უარყოფილია. „გვსურს, რომ სრუტესთან დაკავშირებით დაგვეხმარონ. ბევრმა ქვეყანამ მითხრა, რომ უკვე გზაში არიან. ზოგიერთი მათგანი ენთუზიაზმით არის განწყობილი. ზოგიერთი ნაკლებად. ქვეყნები, რომლებსაც ჩვენ მრავალი წლის განმავლობაში ვიცავდით, დიდ ენთუზიაზმს არ ავლენენ. ენთუზიაზმის დონე კი, ჩემთვის მნიშვნელოვანია,“ - განაცხადა დონალდ ტრამპმა. სამშაბათს, 17 მაისს, Reuters-თან ინტერვიუში, ევროკავშირის საგარეო პოლიტიკის ხელმძღვანელმა კაია კალასმა განაცხადა, რომ სრუტის გახსნისთვის დიპლომატიური გზები უნდა მოიძებნოს. „არავინ არის მზად, რომ თავისი ხალხი საფრთხეში ჩააგდოს. ჩვენ უნდა ვიპოვოთ დიპლომატიური გზები, რათა ეს გზა ღიად შევინარჩუნოთ, არ გვქონდეს საკვების კრიზისი, სასუქების კრიზისი, ენერგეტიკული კრიზისიც,“ - განაცხადა კალასმა. ირანმა აშშ-ისრაელის შეტევებს, სპარსეთის ყურის მეზობლებზე თავდასხმით უპასუხა, რასაც ტრამპმა მოულოდნელი უწოდა. „ისინი (ირანი) არ უნდა დასხმოდნენ თავს ახლო აღმოსავლეთის ყველა ამ ქვეყანას. ამას არავინ ელოდა. შოკირებულები ვიყავით. არავინ, არავინ არ ელოდა. უდიდესი ექსპერტებიც კი არ ფიქრობდნენ ამას,“ - აღნიშნა ტრამპმა. როგორც ახლო აღმოსავლეთში მყოფმა ექვსმა უცხოელმა დიპლომატმა Reuters-ს განუცხადა, მოსალოდნელი იყო, რომ თეირანი სპარსეთის ყურის არაბულ სახელმწიფოებს დაესხმებოდა თავს, თუ აშშ ან ისრაელი ირანზე იერიშს მიიტანდა. მათი თქმით, ამ შეფასებას რეგიონული და დასავლური მთავრობებიც იზიარებდნენ. სპარსეთის ყურის არაბულმა სახელმწიფოებმა, მათ შორის, არაბთა გაერთიანებულმა საამიროებმა, 28 თებერვლის შემდეგ, ირანთან ომის დაწყებიდან, 2000-ზე მეტი სარაკეტო და დრონებით თავდასხმა განიცადეს, რამაც აშშ-ის დიპლომატიური მისიები და სამხედრო ბაზები, ასევე, ნავთობის ინფრასტრუქტურა, პორტები, აეროპორტები, გემები, საცხოვრებელი და კომერციული შენობები დააზიანა. ფუჯაირას პორტში ნავთობის ჩატვირთვა სამშაბათს, სულ მცირე, ნაწილობრივ შეჩერდა მას შემდეგ, რაც ოთხ დღეში მესამე თავდასხმამ ექსპორტის ტერმინალში ხანძარი გამოიწვია. ფუჯაირა მნიშვნელოვანია, რადგან ის ყურისგან ჰორმუზის სრუტის მოპირდაპირე მხარეს მდებარეობს, რაც მას იმ მცირერიცხოვან პორტებს შორის აქცევს, საიდანაც რეგიონის მასშტაბით ნავთობის გადაზიდვა ბლოკირებულ სივრცეში გზის გავლის გარეშეა შესაძლებელი.
„ხმელთაშუა ზღვაში დრეიფის მდგომარეობაში მყოფი რუსული ტანკერი სერიოზულ საფრთხეს ქმნის“ - წერილი ევროკომისიას
იტალიამ, საფრანგეთმა და კიდევ შვიდმა ქვეყანამ ევროკომისიას წერილით მიმართეს იმის შესახებ, რომ ხმელთაშუა ზღვაში რუსული თხევადი ბუნებრივი აირის ტანკერი ეკოლოგიურ საფრთხეს წარმოადგენს. ხსენებული ქვეყნები სწრაფი რეაგირების მოწოდებით გამოდიან. შესაბამის ინფორმაციას სააგენტო Reuters-ი ავრცელებს. რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ აღიარა, რომ გემი ხმელთაშუა ზღვაში მიცურავდა, მოსკოვმა განაცხადა, რომ რუსეთის შემდგომი ჩართულობა სიტუაციის მოგვარებაში, „კონკრეტულ გარემოებებზე“ იქნება დამოკიდებული. ევროკავშირის ქვეყნების მიერ ევროკომისიისთვის გაგზავნილ წერილში ნათქვამია, რომ Arctic Metagaz-ი, მალტასა და იტალიას შორის მდებარე წყლებში ტივტივებდა. მისი მდგომარეობა კი, „ორმაგ გამოწვევას“ უქმნიდა საზღვაო უსაფრთხოების დაცვას. „გემის არასტაბილური მდგომარეობა, მისი სპეციალიზებული ტვირთის ბუნებასთან ერთად, ევროკავშირის საზღვაო სივრცის გულში მასშტაბური ეკოლოგიური კატასტროფის გარდაუვალ და სერიოზულ რისკს ქმნის,“ - ნათქვამია Reuters-ის მიერ მოპოვებულ წერილში. ევროკავშირმა განაცხადა, რომ გემი რუსეთის „ჩრდილოვანი ფლოტის“ ნაწილი იყო, რომელიც 2022 წელს რუსეთის მიერ უკრაინაში შეჭრასთან დაკავშირებით დაწესებული სანქციების გვერდის ავლას ისახავდა მიზნად. რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს პრესსპიკერმა მარია ზახაროვამ სამინისტროს ვებგვერდზე გამოქვეყნებულ განცხადებაში აღნიშნა, რომ მოსკოვი კონტაქტზე იყო გემის მფლობელთან და უცხოურ „კომპეტენტურ ორგანოებთან.“ მისი თქმით, გემს ეკიპაჟი არ ჰყავდა და მას სხვადასხვა სახის საწვავი და „მნიშვნელოვანი რაოდენობის ბუნებრივი აირი“ გადაჰქონდა. ზახაროვას განცხადებით, „საერთაშორისო სამართლებრივი ნორმების შესაბამისად, არსებული სიტუაციის გადაწყვეტასა და ეკოლოგიური კატასტროფის აღკვეთაზე სანაპირო ქვეყნები არიან პასუხისმგებლები.“ ტანკერი Arctic Metagaz-ი 2025 წლიდან სანქცირებულია ევროკავშირის, შვეიცარიის, კანადის და ახალი ზელანდიის მიერაც. რუსეთის ტრანსპორტის სამინისტრომ 4 მარტს განაცხადა, რომ მურმანსკის პორტიდან გასულ ტანკერს მიჰქონდა „ყველა საერთაშორისო წესით გაფორმებული ტვირთი.“ სად, სამინისტროს არ დაუკონკრეტებია. რუსეთის დროშით მცურავ ტანკერს, რომელსაც გათხევადებული ბუნებრივი გაზი გადაჰქონდა, ხანძარი 3 მარტს გაუჩნდა მალტის ნაპირის მახლობლად. ხანძარს წინ უძღოდა აფეთქება. ეკიპაჟის 30-ივე წევრი, რუსეთის მოქალაქეები მალტის სამაშველო სამსახურმა გადაარჩინა. რუსეთმა განაცხადა, რომ ტანკერზე „ტერორისტული შეტევა" იყო, კერძოდ, Arctic Metagaz-ს „ლიბიის სანაპიროდან თავს დაესხნენ უკრაინის უეკიპაჟო კატერები”. უკრაინას ეს არ დაუდასტურებია. გამოცემა NewsBook Malta-მ 15 მარტს გამოაქვეყნა დაზიანებული ტანკერის ფოტოები, რომლებზეც ჩანს აფეთქებითა და ხანძრით გამოწვეული მასშტაბური დაზიანებები.
ზელენსკის თქმით, აშშ-მ უკრაინას ირანული დრონების წინააღმდეგ ბრძოლაში დახმარება სთხოვა
უკრაინის პრეზიდენტი აცხადებს, რომ ახლო აღმოსავლეთში „შაჰედების“ წინააღმდეგ დასახმარებლად კიევმა აშშ-სგან თხოვნა მიიღო. ამის შესახებ ვოლოდიმირ ზელენსკი სოციალურ ქსელში წერს. „აშშ-სგან თხოვნა მივიღეთ კონკრეტული დახმარების აღმოსაჩენად ახლო აღმოსავლეთის რეგიონში „შაჰედებისგან“ დაცვის საკითხში,“ - წერს ზელენსკი X-ზე. ზელენსკის ცნობით, უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფად უკრაინელი სპეციალისტების ჩართვის ბრძანება გასცა. „უკრაინა ეხმარება პარტნიორებს, რომლებიც ჩვენს უსაფრთხოებასა და ჩვენი ხალხის დაცვას უზრუნველყოფენ,“ - აცხადებს ზელენსკი. უკრაინა ახლო აღმოსავლეთში ექსპერტთა ჯგუფს გაგზავნის უკრაინა წლების განმავლობაში რუსული წარმოების Shahed-ის დრონების - ირანული დიზაინის ცალმხრივი უპილოტო თვითმფრინავების თავდასხმების სამიზნე იყო.
დიდმა ბრიტანეთმა აშშ-ს უფლება მისცა, გამოიყენოს სამხედრო ბაზები „თავდაცვითი ზომებისთვის“
დიდი ბრიტანეთი აშშ-ს, „თავდაცვითი მიზნებისთვის“, სამხედრო ბაზების გამოყენების უფლებას მისცემს. „აშშ-მ მოითხოვა ნებართვა ბრიტანული ბაზების გამოყენების შესახებ ამ კონკრეტული და შეზღუდული თავდაცვითი მიზნებისთვის,“ - ამბობს სტარმერი წინასწარ ჩაწერილ ვიდეოში. „ჩვენ მივიღეთ გადაწყვეტილება, დავაკმაყოფილოთ ეს მოთხოვნა, რათა თავიდან ავიცილოთ ირანის მიერ რეგიონში რაკეტების გაშვება, რაც უდანაშაულო მშვიდობიან მოსახლეობას კლავს, ბრიტანელების სიცოცხლეს საფრთხეში აგდებს და იმ ქვეყნებს დაარტყამს, რომლებიც არ არიან ჩართულნი,“ - ამბობს სტარმერი. ის ადასტურებს, რომ დიდი ბრიტანეთი ჯერ კიდევ არ არის ჩართული ირანზე მიმდინარე აშშ-ისრაელის თავდასხმებში. თუმცა, სტარმერი აშშ-ს მიერ დიდი ბრიტანეთის სამხედრო ბაზების გამოყენების ნებართვაზე საუბრობს.
რომის პაპი: შეწყვიტეთ ცეცხლი, დიალოგის გზები ხელახლა უნდა გაიხსნას
რომის პაპი ლეო XIV ახლო აღმოსავლეთში მიმდინარე კონფლიქტის მხარეებს ცეცხლის შეწყვეტისკენ მოუწოდებს. „ახლო აღმოსავლეთის ქრისტიანების და კეთილი ნების მქონე ყველა ქალისა და მამაკაცის სახელით: შეწყვიტეთ ცეცხლი! დიალოგის გზები ხელახლა გაიხსნას! ძალადობას ვერასდროს მიგვიყვანს იმ სამართლიანობამდე, სტაბილურობამდე და მშვიდობამდე, რომელსაც ხალხები ელოდებიან,“ - აღნიშნა რომის პაპმა. რომის პაპმა აღნიშნა, რომ ათასობით უდანაშაულო ადამიანი დაიღუპა და მრავალი სხვა იძულებული გახდა, საკუთარი სახლები დაეტოვებინა. ამასთანავე, მან შეშფოთება გამოხატა ლიბანში არსებული ვითარების გამო. „ვიმედოვნებ, რომ დიალოგის გზები გამოიძებნება, რაც ქვეყნის ხელისუფლებას დაეხმარება არსებული სერიოზული კრიზისის მდგრადი გადაწყვეტის განხორციელებაში, მთელი ლიბანელი ხალხის საერთო სიკეთისთვის,“ - აღნიშნა რომის პაპმა.
ირანში უკრაინა „ლეგიტიმურ სამიზნედ“ მოიხსენიეს
ირანის პარლამენტის ეროვნული უსაფრთხოების კომისიის თავმჯდომარე იბრაჰიმ აზიზი აცხადებს, რომ „ისრაელის რეჟიმის“ დრონებით მხარდაჭერის გამო, უკრაინა ირანის ლეგიტიმურ სამიზნედ იქცა.“ „ისრაელის რეჟიმის დრონებით მხარდაჭერის გამო, უკრაინა ფაქტობრივად ომში ჩაერთო და გაეროს ქარტიის 51‑ე მუხლის შესაბამისად, მთელი თავისი ტერიტორია ირანისთვის ლეგიტიმურ სამიზნედ აქცია,“ - წერს იბრაჰიმ აზიზი X-ზე. შეგახსენებთ, მიმდინარე კვირის დასაწყისში უკრაინის პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ განაცხადა, რომ ირანული დრონების წინააღმდეგ დახმარებისთვის ახლო აღმოსავლეთის ქვეყნებიდან თხოვნა მიიღო. ზელენსკის თქმით, სამხედრო მრჩევლების სამი ჯგუფი ახლო აღმოსავლეთის სამ ქვეყანაში გაგზავნა, კერძოდ, კატარში, არაბთა გაერთიანებულ საამიროებსა და საუდის არაბეთში.
ტრამპის თქმით, აშშ-მ ხარგის კუნძული დაბომბა
აშშ-ის პრეზიდენტის განცხადებით, აშშ-მ ირანის ხარგის კუნძულზე ყველა სამხედრო სამიზნე გაანადგურა. ხარგის კუნძული ირანისთვის მნიშვნელოვანი სტრატეგიული ობიექტია. კუნძულზე თეირანის მთავარი ნავთობტერმინალი მდებარეობს, რომლის გავლითაც ექსპორტზე ირანის ნედლი ნავთობის დაახლოებით 90% გადის. „ცოტა ხნის წინ, ჩემი ბრძანებით, აშშ-ის ცენტრალურმა სარდლობამ ახლო აღმოსავლეთის ისტორიაში ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი დაბომბვა განახორციელა და ირანის ძვირფას მარგალიტზე - ხარგის კუნძულზე - ყველა სამხედრო სამიზნე სრულიად გაანადგურა,“ - წერს ტრამპი Truth Social-ზე. „თავაზიანობის გამო, გადავწყვიტე, რომ კუნძულის ნავთობის ინფრასტრუქტურა არ გაგვენადგურებინა, თუმცა, თუ ირანი ან სხვა ვინმე გააკეთებს ისეთ რამეს, რაც ხელს შეუშლის გემების თავისუფალ და უსაფრთხო გადაადგილებას ჰორმუზის სრუტეში, მე ამ გადაწყვეტილებას დაუყოვნებლივ გადავხედავ,“ - აცხადებს აშშ-ის პრეზიდენტი. ისლამური რევოლუციის გუშაგთა კორპუსთან დაკავშირებული საინფორმაციო სააგენტო „ფარსი“ იუწყება, რომ აშშ-ის თავდასხმების დროს კუნძულზე 15-ზე მეტი აფეთქების ხმა გაისმა. სააგენტოს Telegram-ზე გამოქვეყნებულ პოსტში ნათქვამია, რომ თავდასხმების სამიზნე საჰაერო თავდაცვის ობიექტები, საზღვაო ბაზა, აეროპორტის საკონტროლო კოშკი და ვერტმფრენების ანგარი იყო. ირანის სახელმწიფო მედიის ცნობით, ხარგის კუნძულზე ნავთობის ინფრასტრუქტურა არ დაზიანებულა.
„ჰამასი“ ირანს მეზობელ ქვეყნებზე დარტყმების შეწყვეტისკენ მოუწოდებს
აშშ-სა და ევროკავშირის მიერ ტერორისტულ ორგანიზაციად აღიარებული „ჰამასი“ ირანს მეზობელ ქვეყნებზე დარტყმების შეწყვეტისკენ მოუწოდებს. „ჰამასმა“ განცხადება გაავრცელა, რომელშიც „ადასტურებს ირანის ისლამური რესპუბლიკის უფლებას, რომ აგრესიას საერთაშორისო ნორმებისა და კანონების შესაბამისად უპასუხოს.“ „ამავდროულად, მოძრობა ირანელ ძმებს მოუწოდებს, რომ მეზობელ ქვეყნებზე თავდასხმებისგან თავი შეიკავონ,“ - ნათქვამია განცხადებაში.
აშშ ადასტურებს ერაყში ჩამოვარდნილი სამხედრო თვითმფრინავის ეკიპაჟის 4 წევრის დაღუპვას
ერაყში, აშშ-ის შეიარაღებული ძალების თვითმფრინავ KC-135-ის ეკიპაჟის 4 წევრი დაიღუპა. ამ ტიპის თვითმფრინავებიდან საბრძოლო თვითმფრინავების საწვავით შევსება ხდება. ამერიკული თვითმფრინავი ერაყის ჩრდილოეთში 12 მარტს ჩამოვარდა. დღეს, 13 მარტს შეერთებული შტატების შეიარაღებული ძალების ცენტრალურმა სარდლობამ (CENTCOM) დაადასტურა ეკიპაჟის ექვსი წევრიდან ოთხის დაღუპვა. CENTCOM-ის ინფორმაციით, სამაშველო ოპერაცია გრძელდება. ცენტრალური სარდლობა აცხადებს, რომ თვითმფრინავის ჩამოვარდნის მიზეზი არ ყოფილა მოწინააღმდეგის მიერ, ან შეცდომით გახსნილი ცეცხლი და ინციდენტის გარემოებების გამოძიება მიმდინარეობს 12 მარტს რამდენიმე მედიასაშუალება ამერიკელ სამხედროებზე დაყრდნობით წერდა, რომ ერაყში KC-135 ჩამოვარდა ინციდენტის შედეგად, რომელშიც სხვა თვითმფრინავიც მონაწილეობდა. ირანის წინააღმდეგ აშშ-ისრაელის სამხედრო ოპერაციის დაწყების შემდეგ ერაყში ირანის სამიზნედ იქცა აშშ-ის და NATO-ს წევრი სხვა ქვეყნების სამხედრო ობიექტები, თავად ერაყის ნავთობობიექტები და ტანკერები. 12 მარტს ერაყის ქურთისტანის ავტონომიის დედაქალაქ ერბილის რაიონში საფრანგეთის შეიარაღებული ძალების ერთი სამხედრო დაიღუპა და ექვსი დაიჭრა დრონით შეტევის შედეგად. სარაკეტო შეტევა იყო ამავე რაიონში მდებარე იტალიურ ბაზაზე. წინა დღეებში ერბილის რაიონში დრონებით შეტევა იყო ამერიკულ სამხედრო ობიექტებზეც. ერაყის ქურთისტანში ირანული დრონებით დარტყმა იყო ნავთობის საბადოზეც, რომელსაც ამერიკული კომპანია HKN Energy მართავს. 12 მარტს ირანმა ერაყის ტერიტორიულ წყლებში, ქალაქ ბასრის მახლობლად იერიში მიიტანა ორ ტანკერზეც. დასავლეთ ერაყში აშშ-ის კუთვნილი საწვავის შემავსებელი სამხედრო თვითმფრინავის ჩამოგდებაზე პასუხისმგებლობა ირანის მიერ მხარდაჭერილმა შეიარაღებულმა დაჯგუფებამ - „ერაყის ისლამურმა წინააღმდეგობამ“ აიღო. დაჯგუფების განცხადებაში აღნიშნულია, რომ KC-135 ტიპის თვითმფრინავი „ქვეყნის სუვერენიტეტისა და საჰაერო სივრცის დასაცავად“ ჩამოაგდეს. განახლება: აშშ-ის ცენტრალური სარდლობის ცნობით, ერაყში საწვავის შემავსებელი თვითმფრინავის ჩამოვარდნის შედეგად ეკიპაჟის ექვსივე წევრი დაიღუპა.
ტრამპი: პუტინი შეიძლება, ირანს ცოტათი ეხმარება
აშშ-ის პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი ამბობს, რომ რუსეთის პრეზიდენტი ვლადიმერ პუტინი შესაძლოა, ირანს ეხმარებოდეს. „ვფიქრობ, ის შეიძლება, ცოტათი ეხმარება ირანს, კი, ალბათ. ის ალბათ ფიქრობს, რომ ჩვენ ვეხმარებით უკრაინას, არა?,“ – განუცხადა ტრამპმა გადაცემა „ბრაიან კილმიდის შოუს.“ აშშ-ის პრეზიდენტმა შეკითხვის საპასუხოდ განაცხადა, რომ ამერიკა უკრაინას ეხმარება. მანვე განაცხადა, რომ აშშ-ს არ სჭირდება უკრაინის დახმარება ახლო აღმოსავლეთში ირანული დრონების ჩამოსაგდებად. „ჩვენ დრონების შესახებ ყველაზე მეტი ვიცით. სინამდვილეში, მსოფლიოში საუკეთესო დრონები გვაქვს,“ – განაცხადა აშშ-ის პრეზიდენტმა. ინტერვიუში ტრამპმა ირანზე საუბრისას აღნიშნა, რომ აშშ არ არის ორიენტირებული ირანის გამდიდრებული ურანის მიღებაზე. „მაგრამ გარკვეულ მომენტში შეიძლება, ვიყოთ. ამჟამად ჩვენ მათი რაკეტებისა და დრონების განადგურებაზე ვართ ორიენტირებულნი,“ – განაცხადა ტრამპმა. ზელენსკის თქმით, აშშ-მ უკრაინას ირანული დრონების წინააღმდეგ ბრძოლაში დახმარება სთხოვა
კალასის თქმით, დონალდ ტრამპის ადმინისტრაციას ევროკავშირის გაყოფა სურს
ევროკავშირის საგარეო და უსაფრთხოების პოლიტიკის ხელმძღვანელმა კაია კალასმა განაცხადა, რომ აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის ადმინისტრაციას ევროპის კავშირის გახლეჩა სურს იმ ტაქტიკით, რომელსაც ევროკავშირის მოწინააღმდეგეები იყენებენ. Financial Times-თან ინტერვიუში კალასმა ბრიუსელსა და ვაშინგტონს შორის ურთიერთობებს „ძალზე რთული“ უწოდა. ამის საილუსტრაციოდ მან მიუთითა აშშ-ის ეროვნული უსაფრთხოების სტრატეგიასა და ეროვნული თავდაცვის სტრატეგიაზე. კალასის მიერ ნახსენები დოკუმენტები, რომლებიც დეკემბერსა და იანვარში გამოქვეყნდა, შეიცავს მოწოდებებს, ევროპაში „განვითარდეს წინააღმდეგობა“ და რომ აუცილებელია ევროპის კონტინენტზე აშშ-ის სამხედრო დახმარების „კალიბრაცია.“ კაია კალასმა ევროკავშირის ქვეყნებს მოუწოდა, აშშ-სთანურთიერთობებში პრობლემები გადაჭრან არა ორმხრივი ურთიერთობების რეჟიმში, არამედ შეთანხმებულად. „ვფიქრობ, მნიშვნელოვანია, ყველას გვესმოდეს, რომ აშშ-მ ძალიან მკაფიოდ განაცხადა თავის სურვილზე, გაყოს ევროპა. მას არ მოსწონს ევროპის კავშირი,“ - განაცხადა კალასმა 13 მარტს გამოქვეყნებულ ინტერვიუში. მისი თქმით, ტრამპის ულტრაკონსერვატიულმა მოძრაობა MAGA-მ თავისი მხარდაჭერა გაავრცელა ევროპის კონტინენტის რადიკალურად მემარჯვენე, პოპულისტურ და ევროსკეპტიკურ პარტიებზე.
ალიევის თქმით, სომხეთს შეუძლია, თავისი დამოუკიდებლობის ისტორიაში პირველად, სატრანზიტო ქვეყანა გახდეს
აზერბაიჯანთან მშვიდობის წყალობით, სომხეთს შეუძლია, პირველად გახდეს სატრანზიტო ქვეყანა თავისი დამოუკიდებლობის ისტორიაში, თუმცა ჯერ მას ასეთი სტატუსი არ აქვს. ამის შესახებ აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა განაცხადა. „ამის წყალობით, ჩვენ შევძლებთ პირდაპირი კავშირის დამყარებას აზერბაიჯანის ძირითად ნაწილსა და ჩვენს ანკლავს, ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკას შორის,“ - აღნიშნა ალიევმა. ალიევის თქმით, სომხეთთან მშვიდობის მიღწევის შემდეგ, ქვეყნები მჭიდროდ თანამშრომლობენ შუა დერეფნის გაფართოებაზე, რომელიც ასევე გადის სომხეთის ტერიტორიაზე.“ „ეს მარშრუტი სომხეთის ტერიტორიაზე გაივლის და სომხეთი პირველად გახდება სატრანზიტო ქვეყანა დამოუკიდებლობის ისტორიაში. ამჟამად მას ასეთი სტატუსი არ აქვს. ეს პროექტი შესაძლებელს გახდის აზერბაიჯანის ორი ნაწილის – ძირითადი ტერიტორიისა და ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის დაკავშირებას უწყვეტი სატრანსპორტო ხაზით, ენერგეტიკული ხაზით, ბოჭკოვანი ოპტიკური კაბელით, ელექტროგადამცემი ხაზებით და, შესაძლოა, მილსადენებით. ეს ყველასთვის მომგებიან სიტუაციას შექმნის, რადგან აზერბაიჯანის ორივე ნაწილი სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურით იქნება დაკავშირებული და ახალი სატრანსპორტო დერეფანი ბევრ ქვეყანას დამატებით შესაძლებლობებს შეუქმნის,“ – განაცხადა ილჰამ ალიევმა.
ზელენსკი: აშშ-ის მიერ სანქციების ერთჯერადმა შემსუბუქებამ შეიძლება, რუსეთს ომისთვის დაახლოებით ათი მილიარდი დოლარი მისცეს
უკრაინის პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ ფრანგ კოლეგასთან ემანუელ მაკრონთან ერთობლივ პრესკონფერენციაზე გააკრიტიკა აშშ-ის მიერ რუსულ ნავთობზე დაწესებული სანქციების შემსუბუქება. ზელენსკის თქმით, შესაძლოა, რუსეთს ომის გასაგრძელებლად ათ მილიარდ დოლარამდე დამატებით გამომუშავების საშუალება მიეცეს. „მნიშვნელოვანია, რომ რუსეთზე ამ ომის გამო ზეწოლა გაგრძელდეს, რათა მივაღწიოთ ნამდვილ უსაფრთხოებას და მდგრად მშვიდობას. ჩვენ უნდა დავძლიოთ რუსეთის წინააღმდეგ სანქციების მე-20 პაკეტის დაბლოკვა. განსაკუთრებით იმის გათვალისწინებით, რომ ამერიკამ გადაწყვიტა, ნაწილობრივ შემსუბუქებულიყო ზღვაში ტანკერებზე შენახული რუსული ნავთობის წინააღმდეგ სანქციები. მხოლოდ ამერიკის მიერ ამ შემსუბუქებამ, შეიძლება, რუსეთს ომისთვის დაახლოებით 10 მილიარდი დოლარი მისცეს. ეს ნამდვილად არ უწყობს ხელს მშვიდობას,“ – განაცხადა ზელენსკიმ. აშშ-მ რუსულ ნავთობზე სანქციები დროებით მოხსნა
NATO-ს თავდაცვამ ირანიდან გაშვებული კიდევ ერთი რაკეტა მოიგერია - ანკარა
თურქეთის თავდაცვის სამინისტროს განცხადებით, აღმოსავლეთ ხმელთაშუა ზღვაში განთავსებულმა NATO-ს საჰაერო თავდაცვის სისტემებმა ირანიდან თურქეთის მიმართულებით გაშვებული მესამე ბალისტიკური რაკეტა მოიგერია. NATO ადასტურებს, რომ ალიანსის საჰაერო თავდაცვის სისტემებმა თურქეთისკენ მიმავალი ირანული ბალისტიკური რაკეტა მოიგერია. „პარასკევს დილითNATO-მ კვლავ წარმატებით ჩაჭრა თურქეთისკენ მიმავალი ირანული ბალისტიკური რაკეტა,“ - განაცხადა NATO-ს პრესსპიკერმა ალისონ ჰარტმა. მისი განცხადებით, NATO „სიფხიზლეს ინარჩუნებს“ და მტკიცედ იცავს ყველა მოკავშირეს. თურქეთის თავდაცვის უწყებაში აცხადებენ, რომ ირანისგან ახსნა-განმარტებას ითხოვენ. ცნობისთვის, NATO-ს თავდაცვამ თურქეთის საჰაერო სივრცისკენ გაგზავნილი რაკეტები მანამდე ორჯერ, 4 და 9 მარტსაც მოიგერია.
NATO-ს თავდაცვის სისტემებმა თურქეთისკენ მიმავალი ირანული რაკეტა გაანადგურეს - ანკარა
თურქეთის თავდაცვის სამინისტროს განცხადებით, თურქეთისკენ გაშვებული ირანის ბალისტიკური რაკეტა გაანადგურეს. ინფორმაციას მედია თურქეთის თავდაცვის სამინისტროზე დაყრდნობით ავრცელებს. თურქეთის თავდაცვის უწყების განმარტებით, ირანული რაკეტა ერაყისა და სირიის საჰაერო სივრცის გადაკვეთის შემდეგ, თურქეთის საჰაერო სივრცისკენ მიემართებოდა, როდესაც ის აღმოსავლეთ ხმელთაშუა ზღვაში განლაგებულმა NATO-ს საჰაერო და სარაკეტო თავდაცვის სისტემებმა გაანადგურეს. თავდაცვის უწყების ინფორმაციით, შემთხვევის შედეგად, გარდაცვლილები და დაშავებულები არ არიან. „ჩვენი ქვეყნისა და მოქალაქეების უსაფრთხოების უზრუნველყოფის ჩვენი მტკიცე გადაწყვეტილება და შესაძლებლობები უმაღლეს დონეზეა. მიუხედავად იმისა, რომ თურქეთი მხარს უჭერს რეგიონულ სტაბილურობასა და მშვიდობას, მას შეუძლია ,უზრუნველყოს თავისი ტერიტორიისა და მოქალაქეების უსაფრთხოება, მიუხედავად იმისა, თუ ვისგან ან საიდან მოდის საფრთხე. ჩვენი ტერიტორიისა და საჰაერო სივრცის დასაცავად გადადგმული ყველა ნაბიჯი გადამწყვეტად და ყოყმანის გარეშე გადაიდგმება. შეგახსენებთ, რომ ჩვენ ვიტოვებთ უფლებას, ვუპასუხოთ ჩვენი ქვეყნის მიმართ ნებისმიერ მტრულ დამოკიდებულებას," - ნათქვამია თურქეთს თავდაცვის უწყების განცხადებაში. NATO-მ თურქეთის მიმართულებით ბალისტიკური რაკეტის გაშვება დაგმო. ამის შესახებ განცხადება NATO-ს პრესსპიკერმა ალისონ ჰარტიმ გააკეთა. „NATO მტკიცედ დგას ყველა მოკავშირის გვერდით, მათ შორის, თურქეთის გვერდით, მაშინ როდესაც ირანი აგრძელებს განურჩეველ თავდასხმებს რეგიონში. ჩვენი შეკავებისა და თავდაცვის პოზიცია ყველა სფეროში ძლიერია, მათ შორის, საჰაერო და სარაკეტო თავდაცვის კუთხით,“ - განაცხადა NATO-ს პრესსპიკერმა. მედიის ცნობით, თურქეთში ირანის ელჩი, მოჰამედ ჰასან ჰაბიბოლაზადე საგარეო საქმეთა სამინისტროში დაიბარეს და პროტესტის ნოტა გადასცეს, ირანიდან თურქეთის მიმართულებით ბალისტიკური რაკეტის გაშვების ფაქტთან დაკავშირებით.
ჰააგის სასამართლომ ბელორუსის მიერ კაცობრიობის წინააღმდეგ ჩადენილი შესაძლო დანაშაულების გამოძიება დაიწყო
სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს პროკურორების განცხადებით, დაიწყეს გამოძიება იმის შესახებ, ჩაიდინა თუ არა ბელარუსის მთავრობამ დანაშაულები, რამაც მისი ოპონენტების დეპორტაცია გამოიწვია. ინფორმაციას Reuters-ი ავრცელებს. აღსანიშნავია, რომ ბელორუსი სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს წევრი არ არის, მაგრამ საქმე ლიეტუვამ აღძრა, რომელიც ამ სასამართლოს წევრია. ლიეტუვამ სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს პროკურატურისგან მოითხოვა, გამოიძიოს კაცობრიობის წინააღმდეგ ჩადენილი სავარაუდო დანაშაულები ბელარუსში და აღნიშნა, რომ სავარაუდო დანაშაულების ელემენტების ნაწილი ლიეტუვის ტერიტორიაზე ჩაიდინეს, რომელიც სასამართლოს წევრია. პროკურორებმა დაადგინეს, რომ ბელორუსის ხელისუფლებამ სავარაუდო დანაშაულების ნაწილი ლიეტუვის ტერიტორიაზე ჩაიდინა, რაც მათ გამოძიების ჩატარების იურისდიქციას ანიჭებს. პროკურორების განმარტებით, არსებობს საფუძველი იმის დასაჯერებლად, რომ ბელორუსის ქმედებები მიმართული იყო მთავრობის „ფაქტობრივი ან სავარაუდო ოპონენტების“ წინააღმდეგ. „ასევე არსებობს გონივრული საფუძველი იმის დასაჯერებლად, რომ ეს დანაშაულები ჩადენილი იქნა მშვიდობიანი მოსახლეობის წინააღმდეგ ფართომასშტაბიანი და სისტემატური თავდასხმის ფარგლებში, მათი მასშტაბის, მსხვერპლთა რაოდენობისა და ქმედებების ორგანიზებული ხასიათის გათვალისწინებით,“ - განაცხადეს სასამართლოს პროკურორებმა.
მაკრონი: ერაყში, დრონებით თავდასხმის შედეგად, ერთი ფრანგი ჯარისკაცი დაიღუპა და რამდენიმე დაშავდა
საფრანგეთის პრეზიდენტის ემანუელ მაკრონის განცხადებით, ერაყის ერბილის რეგიონში დრონებით თავდასხმის შედეგად ერთი ფრანგი ჯარისკაცი დაიღუპა, რამდენიმე კი, დაშავდა. მაკრონის თქმით, რეგიონში ე.წ. „ისლამური სახელმწიფოს“ წინააღმდეგ მებრძოლ ფრანგულ ძალებზე თავდასხმები მიუღებელია. „ერაყში მათი ყოფნა ტერორიზმის წინააღმდეგ ბრძოლის მკაცრი ჩარჩოს ნაწილია. ირანში ომი ვერ ამართლებს ასეთ თავდასხმებს,“ - აღნიშნა მაკრონმა.
აშშ-მ რუსულ ნავთობზე სანქციები დროებით მოხსნა
ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა ერთი თვით გააუქმა რუსული ნავთობისა და ნავთობპროდუქტების წინააღმდეგ მოქმედი სანქციები. აშშ-მ ქვეყნებს უფლება მისცა, შეიძინონ სანქცირებული რუსული ნავთობი და ნავთობპროდუქტები, რომლებიც ამჟამად ზღვაში გემებზეა დატვირთული. აშშ-ის ფინანსთა მინისტრის სკოტ ბესენტის განცხადებით, ეს არის დროებითი ზომა, რომელიც ომის დროს მსოფლიო ენერგეტიკულ ბაზრებზე სტაბილურობის ხელშეწყობას ისახავს მიზნად. ქვეყნებს რუსული ნავთობისა და ნავთობპროდუქტების შეძენის უფლება 11 აპრილამდე ექნებათ. „ეს ვიწროდ სპეციალიზებული, მოკლევადიანი ღონისძიება მხოლოდ უკვე ტრანზიტში მყოფ ნავთობზე ვრცელდება და რუსეთის მთავრობას მნიშვნელოვან ფინანსურ სარგებელს არ მოუტანს“, - განაცხადა აშშ-ის ფინანსთა მინისტრმა. მანამდე ბესენტმა განაცხადა, რომ აშშ-ის მთავრობა ჰორმუზის სრუტეში გემების ესკორტს დაიწყებს „როგორც კი ეს სამხედრო თვალსაზრისით შესაძლებელი გახდება.“ „სამხედრო ესკორტის შესაძლო საჭიროება ყოველთვის იყო ჩვენი დაგეგმვის ნაწილი,“ - განუცხადა მან Sky News-ს. კითხვას, შეიძლება თუ არა ეს უახლოეს დღეებში დაიწყოს, ბესენტმა უპასუხა: „როგორც კი შესაძლებელი გახდება უსაფრთხო გავლის უზრუნველყოფა, ჩვენ ამას გავაკეთებთ.“ რამდენიმე დღის წინ აშშ-ის ფინანსთა სამინისტრომ სპეციალურად ინდოეთისთვის 30-დღიანი შეღავათი გასცა, რაც ქვეყანას ზღვაში ჩარჩენილი რუსული ნავთობის შეძენის საშუალებას აძლევს. ნავთობის ფასმა ბარელზე ხუთშაბათს კვლავ 100 დოლარს გადააჭარბა. ირანის ახალმა უზენაესმა ლიდერმა პირობა დადო, რომ გააგრძელებს საკვანძო საზღვაო მარშრუტის - ჰორმუზის სრუტის - ბლოკირებას, რომლის გავლითაც, ჩვეულებრივ, მსოფლიო ნავთობის დაახლოებით მეხუთედი გადის. აშშ რუსულ ნავთობზე დამატებითი სანქციების მოხსნას განიხილავს გერმანიის კანცლერ ფრიდრიხ მერცის შეფასებით, რუსეთის წინააღმდეგ სანქციების შემსუბუქების მიზნით გადადგმული ნებისმიერი ნაბიჯი არასწორია. „მიგვაჩნია, რომ ეს არასწორია. ამჟამად პრობლემაა ფასებთან დაკავშირებით და არა მიწოდებასთან დაკავშირებით. ამ მხრივ, მაინტერესებს, რა სხვა ფაქტორებმა აიძულა აშშ-ის მთავრობა ეს გადაწყვეტილება მიეღო,“ - განაცხადა მერცმა. მან ხაზი გაუსვა, რომ გერმანია აშშ-ისრაელსა და ირანს შორის მიმდინარე ომში არ მონაწილეობს.
სპარსეთის ყურეში კიდევ სამ სატვირთო გემს დაესხნენ თავს
ერაყის ტერიტორიულ წყლებში ორ ტანკერს თავს დაესხნენ. შესაბამის ინფორმაციას BBC ავრცელებს. ერაყის საინფორმაციო სააგენტო სამხედრო ოფიციალურ პირზე დაყრდნობით იუწყება, რომ ეკიპაჟის 38 წევრი გადარჩა, ერთი ადამიანი კი, გარდაიცვალა. „საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტოს ინფორმაციით, ერაყის წყლების მიმდებარედ ტანკერზე დრონებით თავადასხმის შემდეგ ქართველი მეზღვაურები უსაფრთხოდ არიან და მიმდინარეობს რეპატრიაციის პროცესის ორგანიზება. საქართველოს საზღვაო ტრანსპორტის სააგენტო აღნიშნავს, რომ ქვეყნის სხვა პროფილურ უწყებებთან ერთად, მუდმივ კონტაქტზეა გემთმფლობელ კომპანიასთან და საჭიროების შემთხვევაში, მიღებულ იქნება ყველა ზომა, საქართველოს მოქალაქე მეზღვაურების ინტერესების დასაცავად. „საერთაშორისო საზღვაო ორგანიზაცია (IMO) და სხვა საერთაშორისო სტრუქტურები მუდმივად აკვირდებიან ახლო აღმოსავლეთის საზღვაო რეგიონში არსებულ უსაფრთხოების გარემოს. აღნიშნული რეგიონი გლობალური ვაჭრობის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მარშრუტია, სადაც ყოველდღიურად გადაადგილდება მრავალი სავაჭრო გემი, მათ შორის ენერგეტიკული ტვირთის გადამზიდავი ტანკერები. ამ გარემოებებიდან გამომდინარე, გემები ოპერირებენ მოქმედი საერთაშორისო უშიშროების რეკომენდაციების გათვალისწინებით,“- აღნიშნულია ინფორმაციაში ერაყის პორტების გენერალური კომპანიის (GCPI) გენერალური დირექტორი აცხადებს, რომ ნავთობტერმინალებში ოპერაციები შეჩერებულია, მაგრამ კომერციული პორტები კვლავ ფუნქციონირებს. ამასთან, არაბთა გაერთიანებული საამიროების სანაპიროსთან კიდევ ერთი კონტეინერმზიდი გემი დაზიანდა. ორგანიზაცია „გაერთიანებული სამეფოს საზღვაო სავაჭრო ოპერაციების“ (UKMTO) ცნობით, კონტეინერმზიდ გემს ჯებელ ალის კომერციულ პორტთა ახლოს ჭურვი მოხვდა. დარტყმის შედეგად, გემზე ხანძარი გაჩნდა, თუმცა ბორტზე მყოფი ეკიპაჟის წევრები უსაფრთხოდ არიან. სპარსეთის ყურეში გემებზე თავდასხმების ფონზე, დღეს მსოფლიო ბაზარზე ბარელი ნავთობის ფასმა 100 აშშ დოლარს მიაღწია. ცნობისთვის, ბოლო ორი დღის განმავლობაში სპარსეთის ყურეში თავდასხმა ექვს კონტეინერმზიდ გემზე განხორციელდა. ჰორმუზის სრუტეში, „დაუდგენელი ჭურვი“ მესამე სატვირთო გემს მოხვდა - UKMTO