უცხოეთი
ალიევი: სომხეთის გავლით აზერბაიჯანისა და თურქეთის დამაკავშირებელ დერეფანში, გზატკეცილის დაახლოებით 90% და რკინიგზის დაახლოებით 70% მზადაა
აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა განაცხადა, რომ სომხეთის გავლით აზერბაიჯანისა და თურქეთის დამაკავშირებელ დერეფანში გზატკეცილის დაახლოებით 90 პროცენტი და რკინიგზის დაახლოებით 70 პროცენტი მზად არის. აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა იმედი გამოთქვა, რომ ეს პროექტი უახლოეს მომავალში დასრულდება. ალიევი ასევე მიესალმა ყარსი-ნახიჩევანის სარკინიგზო ხაზის მშენებლობის დაწყებას თურქეთში და აღნიშნა, რომ ამ პროექტების კოორდინაცია და განხორციელება ახალ მნიშვნელოვან საერთაშორისო დერეფანს გახსნის. „ეს იქნება შუა დერეფნის განშტოება. ჩვენ მიერ მშენებარე რკინიგზის ინფრასტრუქტურა პირველ ეტაპზე 15 მილიონი ტონა ტვირთის გადასაზიდად არის გათვლილი. თუმცა ეს მაჩვენებელი, შესაძლოა, სავარაუდოდ, მომავალშიც გაიზარდოს. ნებისმიერ შემთხვევაში, 15 მილიონი ტონა ტვირთის ახალი დერეფნის გახსნას დიდი მნიშვნელობა აქვს როგორც ჩვენი ქვეყნებისთვის, ასევე ფართო გეოგრაფიისთვის. ჩვენ აქ კიდევ ერთხელ ვაჩვენებთ ძალიან სერიოზულ და პასუხისმგებლიან პოზიციას – როგორც საკუთარ ინტერესებს ვიცავთ, ასევე მსოფლიოს ახალ სატრანსპორტო მარშრუტებს ვთავაზობთ,” – განაცხადა ილჰამ ალიევმა. აზერბაიჯანის პრეზიდენტის თქმით, განსაკუთრებით მიმდინარე გეოპოლიტიკურ ვითარებაში, შუა დერეფანი, „ზანგეზურის დერეფანი“ და სხვა დამაკავშირებული პროექტები კიდევ უფრო დიდ მნიშვნელობას იძენს.
ირანში ხიდის აფეთქების შემდეგ, ტრამპმა სამიზნედ ელექტროსადგურები დაასახელა
ირანში ხიდის აფეთქების შემდეგ, აშშ-ის პრეზიდენტი აცხადებს, რომ შემდეგი სამიზნე ელექტროსადგურები იქნება. დონალდ ტრამპი ირანს კიდევ უფრო ძლიერი და მასშტაბური დარტყმებით დაემუქრა, თუ თეირანი შეთანხმებაზე უარს იტყვის. „ჩვენს არმიას - მსოფლიოში უდიდესს და ყველაზე ძლიერს (უზარმაზარი სხვაობით!) - ჯერ არც კი დაუწყია იმის განადგურება, რაც ირანში დარჩა. შემდეგი ხიდებია, შემდეგ -ელექტროსადგურები! ახალი რეჟიმის ხელმძღვანელობამ იცის, რა უნდა გაკეთდეს - და ეს უნდა გაკეთდეს სწრაფად!“- წერს ტრამპი სოციალურ ქსელში. შეგახსენებთ, ირანში, ქალაქ ქარაჯში, B1 ხიდზე თავდასხმა განხორციელდა. ირანის ხელისუფლების ცნობით, დაიღუპა სულ მცირე 8 ადამიანი და 95 დაიჭრა. ეს ხიდი ირანის დედაქალაქს აკავშირებს ქალაქ ყარაჯთან. სახელმწიფო მედია ამ ხიდს ახლო აღმოსავლეთში ყველაზე მაღალ ხიდს უწოდებს.
გენერალმა რენდი ჯორჯმა აშშ-ის არმიის შტაბის უფროსის თანამდებობა დატოვა
გენერალმა რენდი ჯორჯმა აშშ-ის არმიის შტაბის უფროსის თანამდებობა დატოვა. 61 წლის რენდი ჯორჯმა არმიის შტაბის უფროსის თანამდებობა დატოვა იმ დროს, როცა აშშ სამხედრო ოპერაციას ატარებს ირანის წინააღმდეგ. პენტაგონმა დაადასტურა, რომ რენდი ჯორჯი, რომელსაც უფლებამოსილების ამოწურვამდე ერთ წელზე მეტი ჰქონდა დარჩენილი, „არმიის 41-ე შტაბის უფროსის თანამდებობიდან დაუყოვნებლივ გადადგებოდა.“ გენერალ რენდი ჯორჯის გადადგომის შემდეგ არმიის შტაბის უფროსის მოვალეობას შეასრულებს გენერალი ქრისტოფერ ლა ნივი, რომელიც მანამდე მინისტრ პიტ ჰეგსეთის უფროსი თანაშემწე იყო. Reuters-ის წყაროების ცნობით, აშშ-ის არმიის შტაბის უფროსი პიტ ჰეგსეთმა გაათავისუფლა. სააგენტო წერს, რომ ომის დროს გენერლის გათავისუფლება თითქმის უპრეცედენტოა. დეპარტამენტმა ჯორჯის წასვლის მიზეზი არ დააკონკრეტა. შეერთებული შტატების არმიის შტაბის უფროსი ოთხი წლის ვადით ინიშნება პრეზიდენტის წარდგინებით და სენატის თანხმობით. რენდი ჯორჯი შტაბის უფროსად 2023 წელს წარადგინა პრეზიდენტმა ჯო ბაიდენმა. გენერალმა ჯორჯმა თანამდებობა ოფიციალურად დაიკავა 2023 წლის სექტემბერში. 2 აპრილს ღამით პენტაგონის ოფიციალურმა წარმომადგენელმა შონ პარნელმა სოციალურ ქსელ X-ის ოფიციალურ გვერდზე დაწერა, რომ გენერალი რენდი ჯორჯი ტოვებს არმიის შტაბის 41-ე უფროსის თანამდებობას და მას მადლობას უხდიან ქვეყნის სამსახურისთვის. CBS news-ის ინფორმაციით, ჰეგსეთს სურს შტაბის ისეთი უფროსი, რომელიც პრაქტიკულად განახორციელებს ტრამპის ადმინისტრაციის ხედვებს არმიასთან დაკავშირებით. ცნობისთვის, აშშ-ის არმიის შტაბის უფროსის პოსტი პენტაგონის სტრუქტურაში არსებული ადმინისტრაციული თანამდებობაა. შტაბის უფროსი მეთვალყურეობას უწევს არმიის ქვედანაყოფებს და არ ახორციელებს შეიარაღებული ძალების ოპერატიულ ხელმძღვანელობას. ამერიკულ არმიას შტაბების მეთაურთა გაერთიანებული კომიტეტი მართავს. რენდი ჯორჯი ყველაზე პრესტიჟული ამერიკული სამხედრო აკადემიის უესტ-პოინტის კურსდამთავრებულია. შეერთებული შტატების არმიაში 1980-იანი წლებიდან მსახურობს. მონაწილეობდა სამხედრო ოპერაციებში, ერაყსა და ავღანეთში.
ტრამპმა გენერალური პროკურორი თანამდებობიდან გაათავისუფლა
აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა გენერალური პროკურორი პემ ბონდი თანამდებობიდან გაათავისუფლა. ტრამპმა ბონდი შეაქო, როგორც „დიდი ამერიკელი პატრიოტი და ერთგული მეგობარი“, რომელმაც „დანაშაულთან ბრძოლის მასშტაბური კამპანია“ წარმართა. ტრამპის თქმით, ბონდი მალე კერძო სექტორში გადაინაცვლებს, თუმცა მას დეტალები არ დაუზუსტებია. აშშ-ის პრეზიდენტმა განაცხადა, რომ დეპარტამენტს დროებით უხელმძღვანელებს გენერალური პროკურორის მოადგილე ტოდ ბლანში, რომელიც ტრამპის ყოფილი პირადი ადვოკატია. თავის მხრივ, ბონდიმ სოციალურ ქსელში დაწერა: „პრეზიდენტ ტრამპის ისტორიული და უაღრესად წარმატებული მცდელობების ხელმძღვანელობა, რომ ამერიკა უფრო უსაფრთხო და დაცული გახდეს, ჩემი ცხოვრების უდიდესი პატივი იყო.“ მედია წერს, რომ ბომდი ჯეფრი ეფშტეინის საქმესთან კავშირში არსებული ფაილების გამოქვეყნებასთან დაკავშირებით გაათავისუფლეს. Reuters-ის წყაროების ინფორმაციით, ტრამპი ასევე უკმაყოფილო იყო იმით, რომ ბონდი საკმარისად სწრაფად არ მოქმედებდა მისი კრიტიკოსებისა და ოპონენტების წინააღმდეგ სისხლისსამართლებრივი დევნის დაწყების მიმართულებით. ბონდი ბოლო კვირების განმავლობაში ტრამპის ადმინისტრაციის მეორე თანამდებობის პირია, რომელიც თანამდებობიდან გაათავისუფლეს. მარტში ასევე გაათავისუფლეს უსაფრთხოების უფროსი კრისტი ნოემი.
არგენტინამ ირანის საქმეთა დროებითი რწმუნებული გააძევა
არგენტინამ ქვეყნიდან ირანის საქმეთა დროებითი რწმუნებული გააძევა. ამის შესახებ არგენტინის საგარეო საქმეთა სამინისტროს მიერ გავრცელებულ განცხადებაში წერია. არგენტინამ საქმეთა დროებითი რწმუნებული მოჰსენ თეირანი პერსონა ნონ გრანტად გამოაცხადა და მას ქვეყნის დასატოვებლად 48 საათი მისცა. არგენტინის მხრიდან ამ გადაწყვეტილებას წინ უძღოდა ირანის საგარეო საქმეთა მინისტრის განცხადება, რომელმაც არგენტინის პრეზიდენტი ხავიერ მილეი აშშ-ს პრეზიდენტის მოკავშირედ გამოაცხადა, არგენტინის საგარეო საქმეთა მინისტრი კი, სამხედრო თავდასხმებში თანამონაწილეობაში დაადანაშაულა. „ირანის განცხადებები შეიცავს ცრუ, შეურაცხმყოფელ და უსაფუძვლო ბრალდებებს არგენტინის რესპუბლიკისა და მისი უმაღლესი ხელისუფლების წინააღმდეგ,“ – განაცხადა არგენტინის საგარეო საქმეთა მინისტრმა. არგენტინის საგარეო საქმეთა მინისტრმა განაცხადა, რომ ირანის ბრალდებები „შეიცავს ცრუ, შეურაცხმყოფელ და უსაფუძვლო ბრალდებებს არგენტინის რესპუბლიკისა და მისი უმაღლესი ხელისუფლების წინააღმდეგ.“
ავსტრიამ აშშ-ს უარი უთხრა სამხედრო ოპერაციებისთვის საჰაერო სივრცის გამოყენებაზე
ავსტრიის თავდაცვის სამინისტროს წარმომადგენელმა განახადა, რომ აშშ-ის მიერ ირანის წინააღმდეგ სამხედრო ოპერაციებისთვის ქვეყნის საჰაერო სივრცის გამოყენებაზე უარი თქვეს. ამის მიზეზად ნეიტრალიტეტის შესახებ კანონი სახელდება. "მოთხოვნები ნამდვილად იყო და ისინი თავიდანვე უარვყავით," - განაცხადა პოლკოვნიკმა მიხაელ ბაუერმა. ავსტრია იგივე პრინციპს იყენებს სხვა ქვეყნების მიმართაც, რომლებიც სამხედრო კონფლიქტში არიან ჩართულნი. ავსტრია ევროკავშირის წევრია, მაგრამ სამხედრო თვალსაზრისით ნეიტრალიტეტს იცავს და NATO-ში არ არის. თავიანთი საჰაერო სივრცის გამოყენებაზე უარი თქვა NATO-ს წევრმა რამდენიმე ქვეყანამ. ავსტრია ნეიტრალური ქვეყანაა 1955 წლიდან და ჩრდილოეთით, სამხრეთით და აღმოსავლეთით გარშემორტყმულია NATO-ს წევრი სახელმწიფოებით, ხოლო დასავლეთით ესაზღვრება ნეიტრალურ შვეიცარიას.
გაეროს გენმდივანი: უფრო ფართო ომის ზღვარზე ვართ
გაეროს გენერალური მდივანი აშშ-სა და ისრაელს ომის დასრულებისკენ, ხოლო ირანს მეზობლებზე თავდასხმების დასრულებისკენ მოუწოდებს. ანტონიო გუტერეშმა ნიუ-იურკში ჟურნალისტებთან საუბარში გააკეთა. მისი თქმით, უფრო ფართო ომის ზღვარზე ვართ, რომელიც მოიცავს ახლო აღმოსავლეთს და დრამატული იქნება. “უფრო ფართო ომის ზღვარზე ვართ, რომელიც მთელ ახლო აღმოსავლეთს მოიცავს და მსოფლიოს მასშტაბით დრამატული გავლენა ექნება… როდესაც ჰორმუზის სრუტე გადაკეტილია, მსოფლიოს ყველაზე ღარიბებსა და მოწყვლადებს სუნთქვა არ შეუძლიათ… ჩემი მესიჯი ნათელია, აშშ-სა და ისრაელისთვის, ომის დასრულების დროა, რომელიც უზარმაზარ ადამიანურ ტანჯვას იწვევს და უკვე გამოიწვია გამანადგურებელი ეკონომიკური შედეგები. ირანს - დაასრულეთ თქვენს მეზობლებზე თავდასხმები,” - განაცხადა გუტერეშმა.
აშშ-მ ვენესუელის მოქმედ პრეზიდენტს სანქციები მოუხსნა
აშშ-მ ვენესუელის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებლის დელსი როდრიგესის წინააღმდეგ დაწესებული სანქციები მოხსნა. როდრიგესი გადაწყვეტილებას მიესალმა და განაცხადა, რომ ეს ქვეყნებს შორის „ურთიერთობების ნორმალიზებისა და გაძლიერების მიმართულებით“ გადადგმული ნაბიჯია. „გვჯერა, რომ ეს პროგრესი საშუალებას მოგვცემს მოიხსნას ჩვენი ქვეყნის წინააღმდეგ ამჟამად მოქმედი სანქციები, რაც ხელს შეუწყობს ეფექტური ორმხრივი თანამშრომლობის დღის წესრიგის შექმნას და გარანტირებას ჩვენი ხალხების საკეთილდღეოდ,“ - დაწერა როდრიგესმა X-ში გამოქვეყნებულ პოსტში. აშშ-მ სპეცოპერაციის შედეგად, იანვარში დააკავა ვენესუელის ყოფილი პრეზიდენტი ნიკოლას მადურო, რომელიც ამჟამად ნიუ-იორკში ნარკოტრაფიკინგთან დაკავშირებულ ბრალდებებზე სასამართლოს წინაშე დგას. 2018 წელს როდრიგესი და მისი ძმა აშშ-მ სანქციების სიაში დემოკრატიისთვის ძირის გამოთხრაში მონაწილეობის ბრალდებით შეიყვანა. იანვარში ნიკოლას მადუროს დაკავების შემდეგ, აშშ-მ და ვენესუელამ ურთიერთობების დათბობა დაიწყეს. მარტში მხარეები დიპლომატიური და საკონსულო ურთიერთობების აღდგენაზე შეთანხმდნენ. გაიმართა მაღალი დონის შეხვედრები და დაიწყო თანამშრომლობის გაღრმავება, მათ შორის ეკონომიკური მიმართულებითაც. ვენესუელაში აშშ-ის საელჩომ მუშაობა ოფიციალურად განაახლა
პეკინი ჰორმუზის სრუტეში ნავიგაციის შეფერხებაში აშშ-სა და ისრაელს ადანაშაულებს
ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს განცხადებით, ჰორმუზის სრუტეში ნავიგაციის შეფერხების ძირითადი მიზეზი ირანის წინააღმდეგ აშშ-ისა და ისრაელის უკანონო სამხედრო ოპერაციაა. უწყების სპიკერის თქმით, ჩინეთმა აშშ-სა და ისრაელს სამხედრო მოქმედებების დასრულებისკენ მოუწოდა. „პრობლემის ფუნდამენტური მოგვარება სამხედრო გზით შეუძლებელია,“ - აღნიშნა ჩინეთის საგარეო უწყების სპიკერმა. ჩინეთი სპარსეთის ყურის ქვეყნებზე თავდასხმებს „არ ეთანხმება“
მოლდოვის პარლამენტმა დსთ-ს დატოვებას მხარი დაუჭირა
მოლდოვის პარლამენტმა საბოლოო მოსმენით დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის (დსთ) შექმნის შესახებ შეთანხმების, მისი პროტოკოლისა და დსთ-ს წესდების დენონსაცია მოახდინა. გადაწყვეტილებას მხარი 60-მა დეპუტატმა დაუჭირა, ხოლო 27-მა ხმა მის წინააღმდეგ მისცა. „აღნიშნული შეთანხმებების დენონსაციის ინიციატორი საგარეო საქმეთა სამინისტრო იყო, რომელიც ამტკიცებს, რომ დსთ-ს ფუნდამენტური ღირებულებები და პრინციპები არ არის დაცული. კერძოდ, დებულება, რომლის მიხედვითაც წევრი ქვეყნები აღიარებენ და პატივს სცემენ ერთმანეთის ტერიტორიულ მთლიანობასა და არსებული საზღვრების ხელშეუხებლობის პრინციპს. ეს პრინციპი, რომელიც საფუძვლად დაედო დსთ-ს შექმნას, ირღვევა რუსეთის ფედერაციის მიერ, რომელიც აწარმოებს ომს უკრაინის წინააღმდეგ, განახორციელა აგრესიული აქტები საქართველოს წინააღმდეგ და მოლდოვის რესპუბლიკის ტერიტორიაზე სამხედრო ძალები უკანონოდ ჰყავს განლაგებული,“ - ნათქვამია მოლდოვის პარლამენტის განცხადებაში. მოლდოვა დსთ-დან გასვლის ეტაპზეა ცნობისთვის, მოლდოვის საწევრო შენატანი დსთ-ის ბიუჯეტში, ყოველწლირად, 150 ათას ევროზე მეტს შეადგენდა.
ტრამპი ირანში სტრატეგიული მიზნების შესრულებაზე საუბრობს, თეირანი საკუთარ სამხედრო შესაძლებლობებზე მიუთითებს
აშშ-ის პრეზიდენტის განცხადებით, ირანის წინააღმდეგ სამხედრო ოპერაცია დასასრულს უახლოვდება. დონალდ ტრამპის თქმით, ძირითადი სტრატეგიული მიზნები დასასრულს უახლოვდება.“ ტრამპის განცხადებით, ირანის ახალი ლიდერები ნაკლებად რადიკალურები და გაცილებით გონივრულები არიან. ტრამპი აღნიშნავს, რომ აშშ-ის ქმედებები ირანს ბირთვული ბომბის შექმნის შესაძლებლობას ართმევს. აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა ირანთან დაკავშირებით აშშ-ის მოსახლეობას მიმართა. პრეზიდენტის მიმართვა, თითქმის, 20 წუთს გაგრძელდა. „ჩვენ ყველაფერი გავაკეთეთ. მათი საზღვაო ფლოტი განადგურებულია, მათი საჰაერო ძალები განადგურებულია, მათი რაკეტები თითქმის ამოწურული ან განადგურებულია. ერთად აღებული, ეს ქმედებები დააზიანებს ირანის სამხედრო ძალებს, გაანადგურებს მათ უნარს, მხარი დაუჭირონ ტერორისტულ პროქსი ძალებს და ართმევს მათ ბირთვული ბომბის შექმნის შესაძლებლობას,“ - განაცხადა ტრამპმა. აშშ „მზადაა, მომდევნო ორი-სამი კვირის განმავლობაში ირანის წინააღმდეგ სამხედრო რეაგირება გააძლიეროს.“ „ვაპირებთ, მათ უკიდურესად ძლიერად დავარტყათ მომდევნო ორი-სამი კვირის განმავლობაში. ჩვენ მათ ქვის ხანაში დავაბრუნებთ, სადაც მათი ადგილია,“ - აღნიშნა ტრამპმა. პრეზიდენტმა ხაზი გაუსვა, რომ აშშ-ის მიზანი ირანის რეჟიმის შეცვლა არ ყოფილა, მაგრამ ეს მოხდა იმის გამო, რომ ყველა, ვინც ირანს მანამდე ხელმძღვანელობდა დარტყმების შედეგად დაიღუპა. „ისინი ყველანი დაიღუპნენ. ახალი ჯგუფი ნაკლებად რადიკალური და ბევრად უფრო გონივრულია. თუმცა თუ ამ პერიოდში შეთანხმებას ვერ მიაღწევენ, ჩვენი ყურადღება ძირითად სამიზნეებზეა მიპყრობილი. თუ შეთანხმებას ვერ მიაღწევენ, მათ თითოეულ ელექტროსადგურს ძალიან ძლიერად და, სავარაუდოდ, ერთდროულად დავარტყამთ," - აღნიშნა აშშ-ის პრეზიდენტმა. მისივე თქმით, ჰორმუზის სრუტის ხელახლა გახსნაზე პასუხისმგებლები აშშ-ის მოკავშირეები იქნებიან და მოუწოდა მათ, მოიკრიბონ გამბედაობა და უხელმძღვანელონ ოპერაციას კრიტიკულად მნიშვნელოვან სრუტეზე კონტროლის აღსადგენად. „მივმართავ იმ ქვეყნებს, რომლებსაც არ შეუძლიათ საწვავის მიღება, რომელთაგან ბევრი უარს ამბობს ირანის თავის მოკვეთაში ჩართვაზე : მოიკრიბეთ დაგვიანებული გამბედაობა, წადით სრუტეში და უბრალოდ აიღეთ, დაიცავით ის, გამოიყენეთ თქვენთვის. რთული ნაწილი დასრულებულია, ამიტომ ეს ადვილი უნდა იყოს,“ - აღნიშნა ტრამპმა. თავის მხრივ, ირანის პრეზიდენტი ამერიკელ ხალხს მიმართავს და აცხადებს, რომ ქვეყნის ინფრასტრუქტურაზე თავდასხმები „იწვევს შედეგებს, რომლებიც ირანის საზღვრებს სცდება.“ თეირანი „უფრო ფართომასშტაბიანი“ თავდასხმების შესახებ აფრთხილებს აშშ-ს. ირანის სამხედრო ძალების წარმომადგენელმა განაცხადა, რომ აშშ-ისრაელის თავდასხმები ქვეყანაზე „უმნიშვნელო“ იყო და რომ ორივე ქვეყანას თეირანის სამხედრო შესაძლებლობებისა და აღჭურვილობის შესახებ „არასრული“ ინფორმაცია აქვს. BBC შემაჯამებელ სტატიაში წერს, რომ ტრამპის გამოსვლა ძირითადად იმის გამეორება იყო, რაც მან რამდენიმე დღის განმავლობაში თქვა. ასევე, დარჩა რამდენიმე პასუხგაუცემელი შეკითხვა. პირველი: ისრაელი - ეთანხმება თუ არა ბენიამინ ნეთანიაჰუს მთავრობა ტრამპის მიერ დასახელებულ ვადებს. მეორე: რა ეტაპზეა გასული წლის 12-დღიანი ომის შედეგად ნანგრევებში დამარხული ასობით კილოგრამი გამდიდრებული ურანის ამოღების იდეას მესამე: რა არის პრეზიდენტის მტკიცე შეხედულება ჰორმუზის სრუტის ხელახლა გახსნასთან დაკავშირებით? ახლა ის ამბობს, რომ ის „ბუნებრივად“ გაიხსნება ომის დასრულების შემდეგ. მეოთხე: სერიოზულად ფიქრობს თუ არა ის NATO-დან გასვლას ცნობილია, რომ დიდი ბრიტანეთის საგარეო საქმეთა მინისტრი ივეტ კუპერი განიხილავს ჰორმუზის სრუტის ხელახლა გახსნის უზრუნველყოფის გეგმებს 35 ქვეყნის კოლეგებთან ერთად. სრუტე თითქმის დაკეტილია ირანის მიერ გლობალურ მიწოდების ჯაჭვებსა და ენერგიის ფასებზე მნიშვნელოვანი ზეწოლის გამო. ირანმა განაცხადა, რომ მარშრუტი დაკეტილია მხოლოდ იმ ქვეყნების ტანკერებისა და გემებისთვის, რომლებიც მონაწილეობენ მის წინააღმდეგ თავდასხმებში.
53 წლის შემდეგ პირველად, NASA-მ მთვარის გარშემო ასტრონავტები გაგზავნა
10-დღიანი მოგზაურობა მთვარის გარშემო - აშშ-ის კოსმოსური სააგენტოს ხომალდი ოთხი ასტრონავტით გაფრინდა მთავრისკენ, რაც ნახევარი საუკუნის განმავლობაში მსოფლიოში პირველი მისიაა მთვარის მიმართულებით. NASA-ს რაკეტა Space Launch System (SLS), რომლის კაფსული ორიონში ეკიპაჟი იმყოფება, კენედის კოსმოსურ ცენტრში, კანავერალის კონცხიდან მზის ჩასვლამდე, ადგილობრივი დროით, საღამოს 6:35 საათზე აფრინდა, რათა დედამიწის ორბიტიდან გაეყვანა პირველი ეკიპაჟი, რომელიც სამი ამერიკელი და ერთი კანადელი ასტრონავტისგან შედგება. NASA-ს ასტრონავტების, რიდ უიზმანის, ვიქტორ გლოვერისა და კრისტინა კუკის, ასევე კანადის კოსმოსური სააგენტოს ასტრონავტის, ჯერემი ჰანსენისგან შემდგარი ეკიპაჟი მივა კოსმოსში უშორეს წერტილამდე, სადაც ადამიანს დღემდე მიუღწევია. ორიონის კაფსული, რომელიც NASA-სთვის Lockheed Martin-მა ააგო, ფრენის დაწყებიდან 3,5 საათში, დედამიწის ორბიტაზე, SLS-ის ზედა საფეხურს დაშორდება.
ფაშინიანი რუსეთში ჩავიდა
სომხეთის რესპუბლიკის პრემიერ-მინისტრი სამუშაო ვიზიტით რუსეთში იმყოფება. ვიზიტის შესახებ ფაშინიანმა Facebook-ის საკუთარ გვერდზე დაწერა. მოსკოვის ვნუკოვოს აეროპორტში სომხეთის პრემიერ-მინისტრს რუსეთის საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილე მიხეილ გალუზინი დახვდა. უფრო ადრე, სომხეთის პრემიერ-მინისტრის აპარატმა განაცხადა, რომ ნიკოლ ფაშინიანი მოსკოვს პირველ აპრილს ეწვეოდა, სადაც რუსეთის პრეზიდენტ ვლადიმერ პუტინთან შეხვედრას გამართავდა. რუსეთის პრეზიდენტის პრესსპიკერმა დიმიტრი პესკოვმა განაცხადა, რომ სომხურ-რუსული მოლაპარაკებები შედგება, რომლის დროსაც ორი ქვეყნის ლიდერი ორმხრივ დღის წესრიგს, ასევე, სამხრეთ კავკასიაში ეკონომიკური და სატრანსპორტო-ლოგისტიკური კავშირების განვითარების საკითხებს განიხილავს. სომხეთის პარლამენტის სპიკერი „ტრამპის მარშრუტში“ რუსეთის მონაწილეობის შესაძლებლობას აბსურდულად მიიჩნევს ფაშინიანი: არ მახსოვს, მეთქვას, რომ ჩვენ დასავლეთისკენ მივემართებით, მე ჩვეულებრივ ვამბობ, რომ არსად მივდივართ
მირზოიანი: ირანთან სტრატეგიული პარტნიორობის დოკუმენტზე მუშაობა შეჩერებულია
რეგიონში არსებული ვითარების ფონზე, სომხეთსა და ირანს შორის ყოვლისმომცველი სტრატეგიული პარტნიორობის შესახებ მოლაპარაკებები შეჩერებულია. სომხეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა არარატ მირზოიანმა განაცხადა, რომ შეთანხმებაზე მუშაობა ამჟამად შეჩერებულია და რომ განხილვები აღარ არის უშუალო დღის წესრიგში. „დოკუმენტი ამ ეტაპზე გასაგები მიზეზების გამო არ განიხილება. ვიზიტი დაგეგმილი იყო, ამ ეტაპზე ამაზე არ ვსაუბრობთ,“ - აღნიშნა სომხეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა. თებერვალში, სომხეთში ირანის ელჩმა განაცხადა, რომ სომხეთი და ირანი სტრატეგიული პარტნიორობის დოკუმენტის ხელმოწერას გეგმავენ, სომხეთის პრემიერ-მინისტრ ნიკოლ ფაშინიანის სავარაუდო ვიზიტის დროს. ამის შემდეგ, ფაშინიანმა დაადასტურა, რომ ირანში ვიზიტი იგეგმებოდა. თავის მხრივ, ნიკოლ ფაშინიანი აცხადებდა, რომ ირანთან სტრატეგიული თანამშრომლობის შეთანხმება მოლაპარაკებების წარმატებით დასრულებისთანავე გაფორმდებოდა და კონკრეტული ვადები არ არსებობს.
აშშ-მ რუსეთის სამ საზღვაო ხომალდს სანქციები მოუხსნა
აშშ-ის ფინანსთა სამინისტრომ სამ რუსულ სატვირთო გემს სანქციები მოხსნა. კერძოდ, გადამზიდავი კონტეინერები Fesco Moneron-ი, Fesco Magadan-ი და სატვირთო ხომალდი Sv.Nikolay შავ სიაში იყო შეტანილი რუსეთის უმსხვილეს კერძო ფინანსურ ინსტიტუტთან, ალფა-ბანკთან, კავშირების გამო. ყველა გემი სანქცირებული იყო 2022 წლიდან. სანქციების მოხსნის შესახებ განმარტება არ გაკეთებულა. 12 მარტს შეერთებულმა შტატებმა სანქციები დროებით, 11 აპრილამდე მოუხსნა რუსულ ნავთობსაც. კერძოდ, შეზღუდვისგან გათავისუფლდა უკვე ტანკერებზე ჩატვირთული და ზღვაში მყოფი რუსული ნავთობი. აშშ რუსულ ნავთობზე დამატებითი სანქციების მოხსნას განიხილავს
ოკუპირებულ ყირიმში რუსული სამხედრო-სატრანსპორტო თვითმფრინავი ჩამოვარდა - BBC
ოკუპირებულ ყირიმში An-26 ტიპის სამხედრო-სატრანსპორტო თვითმფრინავი ჩამოვარდა. ინფორმაციას BBC ავრცელებს. რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს ცნობით, წინასწარი შეფასებით, ჩამოვარდნის მიზეზი ტექნიკური გაუმართაობაა. კატასტროფის ადგილზე რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს კომისია მუშაობს. რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს ცნობით, An-26-თან კავშირი 31 მარტს, მოსკოვის დროით დაახლოებით 18:00 საათზე დაიკარგა. თვითმფრინავი ყირიმის თავზე დაგეგმილ ფრენას ასრულებდა. მოგვიანებით, რუსეთის საგამოძიებო კომიტეტმა გამოაქვეყნა მოკლე ცნობა, რომ კატასტროფის გამო სისხლის სამართლის საქმე აღძრა ფრენის, ან მისთვის მომზადების წესების დარღვევის მუხლით. კომიტეტის ინფორმაციით, დაიღუპა 30 ადამიანი - „ეკიპაჟის 7 წევრი და 23 მგზავრი." რუსეთის სახელმწიფო სააგენტოებმა „ტასმა“ და „რია ნოვოსტიმ“ კატასტროფის „ადგილზე მყოფ წყაროზე“ დაყრდნობით დაწერეს, რომ თვითმფრინავი კლდეს შეეჯახა. სხვა წყაროებით, ეს ინფორმაცია დადასტურებული არ არის. უკრაინას კომენტარი არ გაუკეთებია. An-26 საბჭოთა პერიოდის თვითმფრინავია, რომელიც ძირითადად სამხედრო მიზნებისთვის გამოიყენება მძიმე ტვირთისა და მოკლე და საშუალო მანძილზე მცირე რაოდენობის მგზავრების გადასაყვანად. მას უკრაინული კომპანია „ანტონოვი“ აწარმოებს.
მედია: ტრამპი „მტკიცედ განიხილავს“ NATO-დან გასვლას
შეერთებული შტატების პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი ამბობს, რომ ის მტკიცედ განიხილავს შეერთებული შტატების გაყვანას NATO-დან მას შემდეგ, რაც მოკავშირეებმა მხარი არ დაუჭირეს ირანის წინააღმდეგ აშშ-ის სამხედრო მოქმედებებს. შესაბამის ინფორმაციას ბრიტანული „ტელეგრაფი“ ავრცელებს. გამოცემის ცნობით, ტრამპმა ალიანსს „ქაღალდის ვეფხვი“ კიდევ ერთხელ უწოდა და განაცხადა, რომ დიდი ხანია, ეჭვქვეშ აყენებს ალიანსის სანდოობას. კითხვას, გადახედავდა თუ არა ის ალიანსში შეერთებული შტატების წევრობის საკითხს ახლო აღმოსავლეთში კონფლიქტის შემდეგ, ტრამპმა უპასუხა: „დიახ, მე ვიტყოდი, რომ ეს გადახედვას ექვემდებარება.“ „NATO არასდროს მხიბლავდა. ყოველთვის ვიცოდი, რომ ისინი „ქაღალდის ვეფხვები“ იყვნენ. სხვათა შორის, ეს პუტინმაც იცის,“ – აღნიშნა შეერთებული შტატების პრეზიდენტმა. თავის მხრივ, აშშ-ის სახელმწიფო მდივანი მარკო რუბიო აცხადებს, რომ თუ აშშ ვერ გამოიყენებს ბაზებს, რომელიც სჭირდება, მაშინ NATO ცალმხრივ ქუჩად იქცევა. „რატომ ვართ NATO-ში, თუ ასეთი საჭიროების დროს, ამ ბაზების გამოყენება არ შეგვიძლია? მისი განცხადებით, ირანთან ომის შემდეგ ვაშინგტონს NATO-სთან ურთიერთობების გადახედვა მოუწევს. რუბიოს თქმით, ირანსა და აშშ-ს შორის შეტყობინებების გაცვლა მიმდინარეობს და არსებობს პოტენციალი, რომ ორ მხარეს შორის გარკვეულ მომენტში „პირდაპირი შეხვედრა“ შედგეს. „საბოლოო ჯამში, ეს პრეზიდენტის გადასაწყვეტია და მან თავად უნდა მიიღოს ეს გადაწყვეტილება, მაგრამ ვფიქრობ, რომ სამწუხაროდ, მოგვიწევს გადახედვა, ემსახურება თუ არა ეს ალიანსი, რომელიც გარკვეული პერიოდის განმავლობაში კარგად ემსახურებოდა ამ ქვეყანას, კვლავ ამ მიზანს, თუ ის ახლა ცალმხრივ ქუჩად იქცა, სადაც ამერიკა უბრალოდ ევროპის დასაცავად დგას, მაგრამ როდესაც ჩვენი მოკავშირეების დახმარება გვჭირდება, ისინი გვიკრძალავენ ბაზების გამოყენების უფლებას და გვიკრძალავენ ფრენას,“ - აღნიშნა რუბიომ. შეგახსენებთ, ევროპელმა ლიდერებმა ირანის წინააღმდეგ სამხედრო თავდასხმებში პირდაპირ ჩართვაზე უარი განაცხადეს.
ტრამპის თქმით, ირანში სამხედრო მოქმედებები შესაძლოა, ორ-სამ კვირაში დასრულდეს
აშშ-ის პრეზიდენტის დონალდ ტრამპის განცხადებით, სამხედრო მოქმედებები ირანში შეიძლება, დასრულდეს „ორ ან სამ კვირაში“ - ორ მხარეს შორის შეთანხმების მიღწევის მიუხედავად. ტრამპის თქმით, აშშ-მ ქვეყანაში თავის მიზნებს მიაღწია, პირველ რიგში, ირანის ბირთვული იარაღის მოპოვების შესაძლებლობების შეზღუდვას და აშშ ახლა „ამ საქმეს ამთავრებს.“ თავის მხრივ, ირანის სახელმწიფო მედიის ცნობით, ირანის პრეზიდენტმა მასუდ პეზეშკიანმა განაცხადა, რომ თეირანს აქვს „საჭირო ნება“, რათა დაასრულოს ომი, იმ პირობით, რომ გარკვეული პირობები დაკმაყოფილდება. „ძალიან მალე დავტოვებთ. ვიტყოდი, რომ შესაძლოა, ორ კვირაში. ორ კვირაში, შესაძლოა სამ კვირაში. რეჟიმის შეცვლა მოგვიწია. რეჟიმის შეცვლა არ იყო ერთ-ერთი იმ მიზნებს შორის, რაც მე მქონდა. მე მქონდა ერთი მიზანი: მათ არ ჰქონოდათ ბირთვული იარაღი და ეს მიზანი მიღწეულია. მათ არ ექნებათ ბირთვული იარაღი. მაგრამ ვასრულებთ სამუშაოს და ვფიქრობ, შესაძლოა ორ კვირაში, შესაძლოა კიდევ რამდენიმე დღეში, შევასრულოთ ეს სამუშაო. მაგრამ გვინდა, რომ გავანადგუროთ ყველაფერი, რაც მათ აქვთ,“ - განაცხადა ტრამპმა. აშშ-ის პრეზიდენტის თქმით, შესაძლებელია, ომი უფრო ადრეც დასრულდეს, თუ შეთანხმებას მიაღწევენ. „შესაძლებელია, რომ შეთანხმება მივიღოთ, რადგან მათ სურთ შეთანხმების დადება. მათ უფრო მეტად სურთ შეთანხმების დადება, ვიდრე მე. თუმცა, საკმაოდ მოკლე დროში ჩვენ დავასრულებთ. ახლა გვყავს ადამიანთა ჯგუფი, რომლებიც ძალიან - ძალიან განსხვავებულები არიან. ისინი ბევრად უფრო გონივრულები არიან,“ - განაცხადა ტრამპმა. მან კიდევ ერთხელ გაიმეორა, რომ ჰორმუზის სრუტის ხელახლა გახსნა სხვა ქვეყნების პრობლემა უნდა იყოს და რომ კრიტიკულად მნიშვნელოვანი საზღვაო გზის უსაფრთხოება მათზე იქნება დამოკიდებული. „თუ საფრანგეთს ან სხვა ქვეყანას ნავთობის ან გაზის მოპოვება სურს, წავლენ და თავად შეძლებენ საკუთარი თავის დაცვას. იმასთან დაკავშირებით, რაც სრუტეში მოხდება, ჩვენ არაფერ შუაში არ ვიქნებით,“ - აღნიშნა აშშ-ის პრეზიდენტმა.
ტუსკი: მოვისმინეთ დადასტურება, რომ ორბანი და სიიარტო პოლიტიკურად დამოკიდებულნი არიან მოსკოვზე
პოლონეთის პრემიერმა გავრცელებული ჩანაწერების შემდეგ განაცხადა, რომ ორბანი და სიიარტო პოლიტიკურად დამოკიდებული არიან მოსკოვზე. პოლონეთის პრემიერ-მინისტრმა დონალდ ტუსკმა ირლანდიელ კოლეგასთან გამართულ პრესკონფერენციაზე განაცხადა, რომ ტრაგედია იმაშია, რომ ვიქტორ ორბანის მთავრობამ - თავად ორბანმა და მინისტრმა სიიარტომ - ფაქტობრივად დატოვეს ევროკავშირი. „რაც მოვისმინეთ, რასაც უკვე ვეჭვობდით, ვიქტორ ორბანის მთავრობისა და მისი საგარეო საქმეთა მინისტრის, ბატონი სიიარტოს, მოსკოვზე ღრმად შემაშფოთებელი პოლიტიკური დამოკიდებულების, უბრალოდ დადასტურებაა. დიდი ხანია, არ მომისმენია, თუ ოდესმე მომისმენია, ასეთი გულდასაწყვეტი რამ. რაც ამ ჩანაწერებმა გამოავლინა უფრო მეტია, ვიდრე უბრალოდ ბუდაპეშტის მოსკოვზე პოლიტიკური დამოკიდებულება; ამან გამოააშკარავა რეალურად რამდენად მიუღებელი და უცნაურია ეს ურთიერთობები. ევროპული ქვეყნის, ევროკავშირის წევრის, საგარეო საქმეთა მინისტრი ანგარიშს აბარებს რუსეთის საგარეო საქმეთა მინისტრს დავალების შესრულებაზე და მოთმინებას სთხოვს, ვინაიდან, იცის, რომ კიდევ რამდენიმე დავალება უნდა შეასრულოს?! რთულია ვინმემ რამე უფრო გულისამრევი წარმოიდგინოს. სრულიად მადისკვალიფიცირებელია… პოლონეთს უყვარს უნგრეთი, და პოლონელებს უყვართ უნგრელები; ჩვენმა მეგობრობამ ათწლეულები და საუკუნეები გაძლო. ამიტომაა ჩემთვის მნიშვნელოვანი, რომ უნგრეთში ყველამ გაიგოს ეს: ჩვენი მხრიდან არაფერი შეცვლილა. გვიხარია ევროპული საზოგადოების ნაწილად ყოფნა უნგრელ ხალხთან ერთად. ტრაგედია იმაშია, რომ ვიქტორ ორბანის მთავრობამ - ნამდვილად თავად ორბანმა და მინისტრმა სიიარტომ - ფაქტობრივად დატოვეს ევროკავშირი დიდი ხნის წინ”, - განაცხადა ტუსკმა. თავის მხრივ, ირლანდიის პრემიერ-მინისტრმა, მაიკლ მარტინმა სიიარტოს ლავროვთან საუბრის ჩანაწერზე საუბრისას განაცხადა, რომ “ეს მიუღებელია” და აღნიშნა, რომ “ეს ადასტურებს ბევრის ეჭვს, რომ უნგრეთის მთავრობა დიდი ხანია რუსეთის საქმეს აკეთებს ევროკავშირში”. ამერიკული გამოცემა Washington Post-ი წყაროებზე დაყრდნობით წერდა, რომ სიიარტო ევროპული საბჭოს შეხვედრებიდან კონფიდენციალურ ინფორმაციას რუს კოლეგას სერგეი ლავროვს უზიარებდა, რასაც სიიარტომ "ცრუ ინფორმაცია" უწოდა. მისი თქმით, ეს ინფორმაცია არჩევნების წინ ოპოზიციონერი პეტერ მაგიარის პარტიის მხარდაჭერის გასაზრდელად გავრცელდა. მოგვიანებით მან დაადასტურა, რომ ლავროვთან სატელეფონო ზარები შედგა. ამასთან, გამოცემა VSquare ავრცელებს ინფორმაციას, რომ უნგრეთი კრემლთან თანამშრომლობდა, რათა რუს ოლიგარქებზე, კონპანიებსა და ბანკებზე ევროკავშირის სანქციები მოეხსნა. VSquare ავრცელებს სატელეფონო ზარის ჩანაწერს უნგრეთის საგარეო საქმეთა მინისტრ პეტერ სიიარტოს და მისი რუსი კოლეგის, სერგეი ლავროვის შორის. ჩანაწერში ლავროვი სიიარტოს ეუბნება, რომ რუს ოლიგარქს ალიშერ უსმანოვს, მისი დის ევროკავშირის სანქციების სიიდან ამოღება სურს და სიიარტოს სთხოვს, რომ დაეხმაროს. ჩანაწერის მიხედვით, სიიარტო თანხმდება და პასუხობს: "საქმე შემდეგშია - სლოვაკებთან ერთად ჩვენ ევროკავშირს წარვუდგენთ წინადადებას მისი სიიდან ამოღების შესახებ. ჩვენ მას მომავალ კვირას წარვადგენთ, ჩვენ ყველაფერს გავაკეთებთ, რომ ის სიიდან ამოიღონ." სატელეფონო ზარის განამვლობაში ლავროვი და სიიარტო ასევე აკრიტიკებენ ევროკავშირის მაშინდელ უმაღლეს წარმომადგენელს, ჯოზეფ ბორელს. ლავროვი მას "უდიდეს იმედგაცრუებას," სიიარტო კი "ევროპელ ბაიდენს" უწოდებს. ზარის ბოლოს, სიიარტო საუბრობს გაზპრომის ახალ შტაბ-ბინაზე, რომელიც რუსეთში ყოფნისას მოინახულა და ლავროვს ეუბნება: "მე ყოველთვის თქვენს განკარგულებაში ვარ."
დიდი ბრიტანეთი სპარსეთის ყურის ქვეყნების დასახმარებლად, დამატებით, სამხედროებსა და საჰაერო თავდაცვის სისტემებს გზავნის
ირანის თავდასხმების ფონზე, თავდაცვითი მოქმედებებისთვის, ახლო აღმოსავლეთში, დამატებითი ბრიტანული ჯარები და დიდი ბრიტანეთის საჰაერო თავდაცვის სისტემები განლაგდება, რაც სპარსეთის ყურისა და კვიპროსის დაცვაში ჩართული დიდი ბრიტანეთის პერსონალის საერთო რაოდენობას დაახლოებით, 1000-მდე გაზრდის. ამის შესახებ დიდი ბრიტანეთის თავდაცვის მინისტრმა ჯონ ჰილიმ კატარის დედაქალაქ დოჰაში ვიზიტის დროს განაცხადა. მინისტრის თქმით, ბოლო რამდენიმე დღის განმავლობაში ნათელი გახდა, რომ “ირანი თავდასხმებს აფართოებს” და დიდი ბრიტანეთი მეტ საჰაერო თავდაცვის სისტემებს გაუგზავნის საუდის არაბეთს, კატარსა და ბაჰრეინს. მანვე აღნიშნა, რომ ბრიტანული Typhoon-ის თვითმფრინავები ოპერაციების განხორციელებას გააგრძელებენ კატარში. კატარში ვიზიტის დროს ჰილიმ ასევე მესიჯი გადასცა სპარსეთის ყურის ქვეყნებს, რომ დიდი ბრიტანეთი “გვერდში გიდგათ თქვენ და გვერდში დაუდგება თავის პარტნიორებს.” პრემიერ-მინისტრმა კირ სტარმერმა ორშაბათს განაცხადა, რომ დიდი ბრიტანეთი „ამ ომში არ ჩაერთვება“, მაგრამ გააგრძელებს რეგიონში თავისი ინტერესებისა და მოკავშირეების დაცვას. 28 თებერვალს შეერთებულმა შტატებმა და ისრაელმა ირანის წინააღმდეგ „მასშტაბური სამხედრო ოპერაცია“ დაიწყეს. საპასუხოდ, სპარსეთის ყურეში აშშ-ის პარტნიორი ქვეყნები ირანის მხრიდან დრონებით და რაკეტებით შეტევის სამიზნედ იქცნენ.
